تحقیق موانع و محدوديت هاي توسعه فيزيكي شهرهاي كوچك


دنلود مقاله و پروژه و پایان نامه دانشجوئی

تحقیق موانع و محدوديت هاي توسعه فيزيكي شهر هاي كوچك مربوطه  به صورت فایل ورد  word و قابل ویرایش می باشد و دارای 148  صفحه است . بلافاصله بعد از پرداخت و خرید لینک دانلود تحقیق موانع و محدوديت هاي توسعه فيزيكي شهر هاي كوچك نمایش داده می شود، علاوه بر آن لینک مقاله مربوطه به ایمیل شما نیز ارسال می گردد

 فهرست مطالب

چكيده:   – 1 –
مقدمه:   – 3 –
1-1- مراحل تحقيق   – 4 –
1-1-1-   بيان مسئله:   – 4 –
2-1-1-1- اهداف تحقيق:   – 6 –
3-1-1- اهميت و ضرورت تحقيق:   – 6 –
4-1-1- فرضيه هاي تحقيق:   – 7 –
5-1-1- پيشينه تحقيق:   – 7 –
6- 1 – 1- نوع و روش تحقيق:   – 7 –
7-1-1- مشكلات و محدوديت هاي تحقيق:   – 8 –
8 – 1-1- كار برد نتايج تحقيق:   – 9 –
1- 2- رشد شهري:   – 10 –
2 – 2- توسعه:   – 10 –
3- 2- توسعه شهري:   – 11 –
4 – 2 – توسعه فيزيكي شهر:   – 11 –
5 – 2 – انواع توسعه فيزيكي شهرها:   – 12 –
6-2- نظريه هاي تحولات فيزيكي شهرها   – 12 –
7- 2- معني و مفهوم توسعه   – 13 –
8- 2- نظريات مختلف توسعه شهري   – 13 –
9-2- توسعه پايدار شهري   – 16 –
10- 2- توسعه پايدار شهري و مسائل زيست محيطي   – 16 –
11- 2- مسكن و زمين و توسعه پايدار شهري   – 17 –
12- 2- روشهاي تعيين جهت توسعه فيزيكي شهر   – 18 –
13- 2- روش سنتي تعيين توسعه فيزيكي شهرها   – 19 –
14- 2- مدل توسعه پايدار زمين براي نواحي با رشد سريع با استفاده از GIS   – 19 –
15- 2- مدل شبيه سازي و ديناميك شهري   – 19 –
16- 2- رشد و توسعه داخلی شهر   – 20 –
17-2- جابجایی نقشه ها   – 20 –
18-2- علائم و نشانه های رشد و توسعه داخلی شهرها   – 20 –
19-2- تاسیسات غیر قابل انتقال   – 21 –
20-2- ارزش تاریخی و معماری بناها   – 21 –
21 – 2- نظریه های شهرگرایی ومهاجرت وتاثیران برتوسعه   – 22 –
22- 2- نظریه مطلوبیت مهاجرت داخلی وتاثیران برتوسعه فیزیکی:   – 22 –
23- 2- نظریه درآمد مورد انتظار مهاجر در مقصد و تاثیر آن بر توسعه فیزیکی:   – 22 –
24-2- مدل رشد شهری کلارک:   – 23 –
25-2- نظریه توسعه شعاعی (ساخت قطاعی):   – 23 –
26 – 2- اصول تشکیل دهنده نظریه ساخت قطاعی شهر به این شرح است:   – 24 –
27 – 2- عوامل مؤثر در توسعه فیزیکی و کالبدی شهر   – 24 –
28- 2- محدودیت های توسعه فیزیکی شهرها   – 27 –
29 – 2- نگرش سیستمی   – 30 –
30 – 2- توسعه فیزیکی شهر   – 32 –
31- 2- استراتژي توسعه از بالا و سياست شهري   – 34 –
32 – 2- استراتژي توسعه از پايين و سياست شهري   – 35 –
خلاصه و نتيجه گيري فصل دوم   – 39 –
1- 3- سابقه برنامه ريزي شهري در جهان و ايران   – 40 –
2-3- مهاجرت در ايران   – 41 –
3-3- نتايج و اثرات مهاجرت:   – 42 –
4- 3- تحولات كالبدي شهرهاي ايران:   – 42 –
5- 3- عوامل موثر در سازمان يابي فضاهاي شهري در ايران   – 45 –
6- 3- نظام شهري ايران در دوره پنجاه ساله (1385 – 1335)   – 46 –
7-3- تحليل از رشد وتوسعه فيزيكي شهرهاي ايران:   – 48 –
8-3- نقش شهرهاي كوچك و متوسط در توسعه پايدار شهري:   – 50 –
9-3- نقش و جايگاه شهرهاي كوچك در شبكه شهري ايران:   – 51 –
10-3- اهميت و ضرورت بررسي شهرهاي كوچك:   – 52 –
11-3- نگاهي بر تحولات اقتصادي ايران در دهه هاي اخير:   – 54 –
12-3- برنامه ريزي و انواع آن:   – 54 –
13- 3- حرايم و محدوديتهاي متعارف در شهر سازي:   – 57 –
14-3- الگوهاي توسعه بيروني شهر:   – 58 –
15-3- اشكال برنامه ريزي   – 60 –
16- 3- طرحهاي شهرسازي در ايران:   – 61 –
17- 3- سرانه و تراكم زمين شهري:   – 65 –
18- 3- عوامل گسترش شهرها:   – 69 –
19- 3- الگوهاي توسعه فيزيكي شهري:   – 70 –
20-3- نتيجه گيري ازفصل سوم:   – 73 –
1- 4- موقعيت استان آذربايجان شرقي:   – 74 –
2- 4- مورفولوژي و اوضاع طبيعي استان:   – 75 –
3- 4- ويژگي هاي عمده جغرافيايي واقليمي شهرستان شبستر:   – 75 –
4-4- موقعيت و وسعت شهرستان   – 75 –
5-4- توپوگرافي منطقه   – 77 –
6- 4- اقليم   – 79 –
7- 4- حوزه هاي آبريز شبكه رودخانه ها   – 81 –
8 – 4- بررسي و شناخت شهروايقان:   – 81 –
9- 4- وجه تسميه وايقان:   – 87 –
10- 4- كليماتولوژي منطقه وشهر وايقان:   – 90 –
11- 4- پراكندگي خاك در شهر وايقان:   – 92 –
12- 4- پوشش گياهي وايقان:   – 93 –
13 – 4- هيدرولوژي منطقه و شهر وايقان:   – 96 –
14- 4- آب هاي زير زميني (چشمه ها – قنات ها – چاه ها):   – 97 –
15 – 4- اتصال به شبكه موجود:   – 101 –
16 – 4- نحوه دفع آبهاي سطحي و منابع آب شهر:   – 102 –
17- 4- نوع اراضي:   – 102 –
18- 4- جهات توسعه شهر در گذشته   – 103 –
19- 4- موقعيت و وسعت شهر   – 103 –
20- 4- رطوبت نسبي   – 104 –
21- 4- در مورد گسل و زلزله شهر وايقان:   – 105 –
22 – 4- خصوصيات اجتماعي و جمعيتي شهر   – 108 –
23-4- خصوصيات فرهنگي جمعيت   – 119 –
24- 4- ويژگي هاي اقتصادي شهر وايقان:   – 120 –
25-4- تصوير كلي فعاليت هاي اقتصادي شهر (در زمينه تجارت، صنعت، كشاورزي و خدمات)   – 121 –
26- 4- بررسي وضع توپوگرافي شهر وايقان:   – 126 –
27- 4- جهات توسعه شهر گذشته:   – 127 –
28- 4- روند گسترش و مراحل توسعه آن   – 128 –
29- 4- نتيجه گيري   – 131 –
1- 5- مقدمه:   – 132 –
2- 5- موانع، امكانات و سامان دهي توسعه فيزيكي شهر وايقان   – 132 –
منابع و مآخذ :   – 138 –

منابع و مآخذ :

1-        آسايش حسين 1377 اصول و روشهاي برنامه ريزي ناحيه اي انتشارات دانشگاه پيام نور

2-       احمديس، حسن ( 1376، سلسله مراتب شهري، مباني نظري، نظام شهري انتشارات وزارت كشور

3-        باسته ژان و درزيرنارد 1370 شهر ترجمه علي اشرافي تهران انتشارات دانشگاه تهران هنرهاي زيبا

4-        بحريني، حسين ( 1375 ) فرآيند طراحي شهري، تهران انتشارات دانشگاه تهران

5-        بحريني حسين 1377 فر آيند طراحي شهري انتشارات دانشگاه تهران

6-        پايلي يزدي، محمد حسين و رجبي سناجردي، حسين ( 1372 )، نظريه هاي شهري و پيرامون تهران. انتشارات سمت چاپ اول.

7-        پور محمدي، محمد رضا ( 1379 )، برنامه ريزي مسكن، تهران، انتشارات سمت

8-        پور محمدي، محمد رضا ( 1375 )، ( برخي ملاحظات برنامه ريزي و طراحي در بافت فيزيكي مجتمع هاي مسكوني ). نشريه دانشگده ادبيات تبريز شماره 160 و 161

9-        پور محمدي، محمد رضا ( 1382 )، برنامه ريزي كار براي اراضي شهري، تهران، انتشارات سمت

10-    مايكل تودارو 1377 توسعه اقتصادي در جهان سوم ترجمه غلامعلي فرجادي

11-    حبيبي، سيد حسن ( 1375 ) از شار تا شهر، تهران، انتشارات دانشگده تهران

12-    حسين زاده دلير، كريم ( 1371 ) تكنيك و اصول برنامه ريزي شهري، جزوه درسي دانشگاه علوم انساني و اجتماعي،  دانشگاه تبريز

13-  حسين زاده دلير كريم ( 1380 ) برنامه ريزي ناحيه اي، انتشارات سمت

14-  حسين زاده دلير كريم 1373 تكنيك و اصول برنامه ريزي شعري دانشگاه علوم انساني و اجتماعي دانشگاه تبريز

15-  دريو ماكس ( 1378 ) جغرافياي انساني ( جلد 2 ) ترجمه سيروس سهامي، تهران انتشارات رايزن.

16-  رضويان، محمد تقي ( 1381 )، برنامه ريزي كاربري اراضي شهري تهران، انتشارات مشي چاپ اول

17-  رهنمايي، محمد تقي ( 1371 )، مجموعه مباحث و روش هاي شهر سازي، جغرافيا، تهران، انتشارات مركز مطالعات و تحقيقات شهر سازي و معماري ايران، چاپ دوم.

18-  رهنمايي، محمد تقي، ( 1369 ). مجموعه مباحث و روشهاب شهر سازي جغرافيا. وزارت مسكن و شهر سازي.

19-  زنجاني، حبيب الله ( 1363 )، جمعيت و شهر نشيني در ايران، جلد اول، مركز مطالعات و تحقيقات شهر سازي معماري ايران.

20-  زنجاني، حبيب الله ( 1376 )، راهنماي جمعيت شهرهاي ايران معاونت برنامه ريزي مركز آمار ايران

21-  زنگي آبادي 1371 جغرافيا و برنامه ريزي شهري كرمان مركز انتشارات كرمان چاپ اول

22-  سازمان هواشناسي كشور، سالنامه هواشناسي، ايستگاه سينپوتيك تبريز.

23-  سعيد نيا، احمد ( 1378 )، كتاب سبز.و جلد چهارم. نظام مراكز شهري و فضاهاي مسكوني، مركز مطالعات. برنامه ريزي شهري وزارت كشور

24-  سعيد نيا احمد 1383 كاربري زمين انتشارات شهراريها و دهياريها كشور

25-  سلطان زاده، حسين ( 1364 ) مقدمه اي بر تاريخ شهر و شهر نشيني در ايران، تهران، نشر آبي.

26-  سلطانزاده حسين ( 1370 ) مقدمه اي بر تاريخ شهر نشيني در ايران تهران، امير كبير. چاپ چهارم.

27-  شالين كلود ( 1372 ) : ديناميك شهري يا پويايي شهرها، ترجمه اصغر نظريان، مشهد، انتشارات آستان قدس.

28-  شكوئي حسين. ( 1374 )، جغرافياي كاربري. مكتبهاي جغرافيايي، انتشارات آستان قدس رضوي.

29-  شكويي، حسين ( 1365 )، اكولوژي شهر، جغرافياي اجتماعي شهري. انتشارات جهاد دانشگاهي تهران.

30-  شكوئي، حسين ( 1387 ) ديدگاههاي نو در جغرافياي شهري، تهران انتشارات سمت.

31-  شيعه اسماعيل ( 1373 )، مقدمه اي بر مباني برنامه ريزي شهري. چاپ چهارم انتشارات علم و صنعت.

32-  شيعه، اسماعيل ( 1378 ) مقدمه اي بر برنامه ريزي شهري، تهران انتشارات دانشگاه علم و صنعت ايران.

33-  شيعه، اسماعيل ( 1378 )، با شهر و منطقه در ايران. انتشارات دانشگاه علوم و صنعت ايران.

34- شيعه، اسماعيل ( 1380 )، مقدمه اي بر مباني برنامه ريزي شهري انتشارات دانشگاه علوم و صنعت ايران

35- شيعه اسماعيل 1384 با شهر و منطقه در ايران

36- طرح هادي شهر وايقان

37-  عزيرپور، ملكه ( 1375 )، توان سنجي محيط طبيعي و توسعه فيزيكي شهر تبريز، پايان نامه دكتري جغرافياي انساني، دانشگاه تربيت مدرس

38-  عليخاني بهلول 1374 آب و هوا ايران انتشارات پيام نور

39-  فريد، يدالله ( 1368 )، جغرافيا و شهرسازي، انتشارات دانشگاه تبريز

40 – مجتهد زاده، غلامحسين ( 1377 )، برنامه ريزي شهري درايران، تهران،دانشگاه پيام نور، چاپ دوم

41- محمودي، فرج الله ( 1376 )، ژئومرفولوژي ساختماني، انتشارات پيام نور

42- مزيني، منوچهر ( 1381 )، مقالاتي در مورد شهر و شهرسازي، تهران، انتشارات دانشگاه تهران

43- مشهدي زاده، دهاقاني ( 1378 )، تحليلي از ويژگيهاي برنامه ريزي شهري در ايران، تهران انتشارات دانشگاه علم و صنعت ايران.

44 – موسويان، محمد رضا ( 1367 )، اصول و مباني معماري و شهر سازي. مركز مطالعات شهر سازي و معماري وزارت مسكن، چاپ اول

45 – مشهديزاده ناصر 1373 تحليلي از ويژگيهاي برنامه ريزي شهري در ايران انتشارات علم و صنعت

46- هاديلي، بهمن ( 1374 )، توسعه فيزيكي شهرها، جزوه درسي مقطع كارشناسي دانشگاه علوم انساني و اجتماعي دانشگاه تبريز.

47 – هاشمي، فضل الله ( 1377 )، حفظ زمين هاي كشاورزي و باغها در طرح ريزي تهران، مركز مطالات و تحقيقات شهر سازي و معماري ايران.

48 – هوشيار، حسين ( 1381 )، برنامه ريزي توسعه فيزيكي شهرهاي ميانه اندام پايان نامه كارشناسي ارشد. دانشگده علوم انساني و اجتماعي، دانشگاه تبريز.

چكيده:

شهر وايقان يكي از شهرهاي استان اذر بايجان شرقي در منطقه شبستر مي باشد كه از سال 1372 تبديل به شهر شده است.

بيشتر تحقيقات به عمل آمده در منطقه اختصاص به طرحهاي هادي شهر مي باشد. توسعه فيزيكي شهر ها فرآيندي پويا و مداوم است كه طي آن، محدوديت فيزيكي شهر ها، به صورت افقي و عمودي، گسترش       مي يابند. اين پايان نامه به بررسي روند توسعه فيزيكي شهر وايقان طي ادوار گذشته و تعيين عوامل موثر در توسعه و سازماندهي آن مي پردازد. براي رسيدن به اين امر در گام نخست به بررسي روند توسعه شهر وايقان از سال هاي قبل از انقلاب تا سال 1388 شمسي و طرحهاي توسعه آن اشاره شده است.

از اهداف اصلي اين تحقيق مي توان به عوامل و موانع و محدوديت هايي كه در مسير گسترش فيزيكي و توسعه شهر، دخالت دارد اشاره نمود. فرضيه اصلي در رساله كه در بعد كلي مطرح مي شود، موانع و محدوديت هاي طبيعي در راستاي گسترش فيزيكي شهر موثر واقع شده است.

فرضيه ديگر محدوديت هاي انسان ساخت در گسترش و توسعه شهر وايقان چه نقشي ايفا نموده است. در آزمون فرضيه اول،‌بايد اذعان كرد كه شهر وايقان به خاطر داشتن كوره هاي آجرپزي كه نزديكي شهر و همجواري باغات و اراضي كشاورزي و زراعتي و پايين بودن سطح آب زير زميني، از نقاط و عدم توسعه ي شهري در كالبد فيزيكي به صورت اعم بشمار مي رود. آزمون فرضيه دوم نيز، در مورد موانع محدوديت هاي انسان ساخت كه در توسعه فيزيكي، شهر نقش ايفا كند. مي توان در اين مورد اشاره كرد: خطر آهن تبريز – وان       (تركيه) پادگان نظامي نيرو هوايي – كوره هاي آجر پزي – اراضي كشاورزي كه شهر را از طرفين تهديد مي كند اشاره كرد. براي از بين نرفتن باغات و اراضي كشاورزي اطراف شهر، بايد مراقب بود.تا از اين راه به سيماي شهر خدشه اي وارد نشود.

در گام بعدي، به مكان گزيني و تعيين جهات توسعه شهر وايقان پرداخته شده است. در اين مرحله براساس درجه بندي و تقسيم بندي شاخص هاي موثر در توسعه فيزيكي شهر و با تركيب و تلفيق اين شاخص ها. اراضي مناسب براي توسعه آتي شهر، مشخص گرديده است. با توجه به نتايج حاصله، جهات شمال  و شمال غربي  و – شهر براي توسعه آتي مناسب مي باشند. در خاتمه به ارزيابي اجتماعي، اقتصادي و تحليل و سنجش از وضعيت كلي شهر كه در توسعه آتي آن سهم بسزايي را داراست اشاره شده است.

مقدمه:

توسعه فيزيكي و رشد جمعيتي شهرهاي ايران تا چند دهه پيش داراي افزايش هماهنگ و متعادل بود. با بروز تحولات جديد، شهر ها به سرعت تغييرات و دگرگوني هايي را پذيرفتند. اين دگر گونيها به شكل افزايش سريع جمعيت و گسترش فيزيكي شتاب آميز شهرها به صورت نا متعادل و ناهماهنگ بوده است. اگر چه شهر ها داراي گسترش فيزيكي وسيعي بوده اند اما در قالب اين گسترش فيزيكي سريع نيز تعادل برقرار نبوده و سطح زير ساخت هاي شهري و اختصاص زمين در پيرامون هاي شهري مناسب به هر يك، تناسب معقول و منطقي برقرار نبوده است.

شهرهاي كوچك و مياني به لحاظ نقش و ساختار خود و جمعيت كمتر فشار كمتري بر محيط زيست و منابع طبيعي وارد مي كنند. ضمن ايجاد كمترين آلودگي زيست محيطي در خود و محيط هاي اطراف اغلب شرايط پايداري را در نحو ميزان بهره برداري از منابع و سازگار با شرايط طبيعي ارائه مي دهند كنترل و نظارت مداوم نيز در آنها تا حدي ميسر مي گردد با توجه به مسئله رشد بي رويه جمعيت و رشد شهر نشيني سريع ناشي از چالش هاي اقتصادي و محدوديت منابع طبيعي رشد و توسعه شهرها ي كوچك مي تواند نقش بسيار موثري در توسعه شهري ايفا كند.

توسعه پايدار شهري به عنوان جزيي از توسعه پايدار ملي بر پايه استفاده معقول از منابع طبيعي (آب و زمين و    هوا…..) امكان پذير است و توسعه شهري به عنوان جزيي از سياست ها و توسعه ملي مي تواند و بايد در خدمت رشد اقتصادي و تامين عدالت اجتماعي قرار گيرد.

به دنبال توسعه زندگي شهري، افزايش تعداد شهرها و جمعيت شهر نشين كنترل و كادر بندي فضاي شهري موجب تغييرات فيزيكي بافت ساختمان شده و بالاخره تعيين حدود و مرزهاي فضاي شهري حوزه هاي نفوذ شهرها در برنامه ريزي شهري مورد توجه قرار گرفته است. مسلماً از آنجا كه شهر انعكاس و تصوير ي از مجموعه عوامل اجتماعي – اقتصادي يك جامعه به هم پيوسته در يك قلمرو جغرافيايي است لزوماً تغييرات ظاهري بافت شهري و رشد آن در تبعيت از مجموعه عوامل بخصوص مكانيزمهاي تصميم گيري، سياست شهري، رفاه اجتماعي و بهبود زندگي انسان شكل خواهد گرفت و شكل گيري هاي جديد در راستاي عوامل فوق تحقق خواهد يافت.

بعلاوه در طول دهه ي اخير برخورد نيروهاي اقتصادي و اجتماعي و افزايش جمعيت، ضمن تغييير نوسازي فضاي ساختمان شده ي شهري، نواحي اطراف را نيز در مقياس وسيع باسيماي كاملاً جديدي از شهر سازي مدرن به فضاي كالبدي شهر افزوده است به اين ترتيب تعادل و پيوستگي فضاي كالبدي و نقش عناصر مهم آن در هم شكسته است. بنابراين محتواي كلي شهر ها به تدريج تغيير يافته و با گذشت زمان، توسعه اقتصادي تصميم گيري ها و برنامه ريزي هاي مستمر در شكل يابي شهر ها نقش مهمي ايفا مي كنند (شالين كلود 1372- ص: 7- 8)

افزايش جمعيت فصلي از اوايل ارديبهشت تا مهر ماه كه نيروي كار از نواحي اطراف و شهرهايي همچون: مهاباد، بوكان، پيرانشهر، سردشت و سقز، بانه و… و ضمناً از شهرهاي اطراف منطقه شبستر براي جذب و كار در كوره هاي آجرپزي مهاجر قبول مي كند و كوره هاي آجر پزي بسيار حائز اهميت هستند از نظر اقتصادي و اجتماعي و در اقتصاد منطقه شبستر (اعم از كسبه  و اصناف) ضرورت خاص خود را دارد مردم وايقان بيشتر مديريت كوره ها را بر عهده دارند و در آينده  انتظاري مي رود با صنعتي  كردن كوره ها و گاز كشي به آنها راه ترقي و اقتصاد هموار شود و برنامه مشخصي داشته باشند براي جذب نيروي انساني و كارگر ارزان قيمت در كوره ها و شهر وايقان.

بعد از ذكر مختصري در مورد موضوع مورد بحث،  اين فصل حاوي اطلاعات در مورد بيان مسئله،اهداف تحقيق و همچون روش گرد آوري اطلاعات مي باشد و همچنين محدوديت ها و مشكلات تحقيق را نيز بيان مي كند.

1-1- مراحل تحقيق

1-1-1-  بيان مسئله:

شهرنشيني پديده تازه اي نيست. تاريخ شهر نشيني در ناحيه بين النهرين و در تمدن سومري به سه هزار سال قبل از ميلاد مي رسد.

رشد و توسعه ي شهرها بر اثر حوادث مختلف در تمام ادوار تاريخي داراي افول و صعود بوده است. آنچه كه اساس شهر نشيني بسط و توسعه شهرها را بيان مي كند به قرن هجده ميلادي باز مي گردد كه به عصر انقلاب صنعتي شهرت دارد (شيعه اسماعیل 1382 ص:14)

به دنبال توسعه صنعت و رشد سريع جمعيت ما شاهد ظهور و گسترش شهرهاي بزرگ و متراكم و هجوم روستائيان به سوي مراكز صنعتي و بنا در تجاري هستيم كه تا پيش از انقلاب صنعتي سابقه نداشته است. به طور كلي عوامل و نيروهايي كه فضاي كالبدي شهر همواره تحت تأثير آن قرار دارند. در طي زمان با تغييرات و پيشرفتهاي اجتماعي – اقتصادي شهر را نيز فراهم مي آورد. اولين گام در هر پژوهش انتخاب و شناخت دقيق مسئله است مسائل معمولاً از احساس مسئوليت و يا نياز به دانش (آگاهي) بيشتر سرچشمه مي گيرند. يك مسئله پژوهشي مناسب يك موقعيت مرتبط در جغرافياست كه به منظور انجام مطالعات فشرده توصيف تحديد بر آن تاكيد مي شود.

تراكم بيش از اندازه جمعيت، تمركز فعاليت ها و فراواني ساخت و ساز، رشد و گسترش فيزيكي كانون شهري، تخريب اكوسيستم هاي طبيعي را در پي داشته است. هر چند توسعه ي شهر در كشور هاي صنعتي، در قرون گذشته به آرامي صورت گرفته است اما در كشورهاي در حال توسعه بعد از جنگ جهاني دوم و شهرهاي جهان سوم باشتاب و سرعت بيشتري از شهرهاي ممالك صنعتي توسعه مي يابند (شكوني 1365 ص: 176)

طي دهه هاي اخير، رشد جمعيت شهر وايقان، در سال 1365 معادل 3100 بوده كه در سال 1375 با نرخ رشدي معادل 2 درصد به 4000 نفر رسيده است، با ادامه اين روند جمعيت شهروايقان در سال 1385 براساس طرح هادي شهر معادل 4315 نفر و در سال 1387 با جمعيت 4700 نفر افزايش پيدا كرده است.(طرح هادي شهر وايقان)

در چند دهه اخير به دنبال تحولات اجتماعي – اقتصادي و سياسي كشور ما، شهرهاي ايران  دچار تحولات چشمگيري شده اند رشد سريع جمعيت شهري ناشي از مهاجرت روستا به شهر، توسعه فيزيكي شتابان و بي رويه و اضافه شدن مناطق و محله هاي جديدي به محدوده شهرها، گسترش شتابان مشاغل خدماتي –بازرگاني و تحول بافت كالبدي تحت تأثير شهر سازي از جمله اين تحولات بوده است. توسعه فيزيكي شهرها فرآيندي پويا و مداوم است. كه طي آن محدود فيزيكي شهر و فضاهاي كالبدي آن به صورت عمودي و افقي گسترش مي يابند. اگر اين روند برنامه ريزي باشد. مشكلات متعددي را موجب خواهد شد بنابراين همه جانبه علل و عوامل توسعه فيزيكي شهري بويژه در دهه ي اخير همراه با ارزيابي الگوي توسعه بانگرش علمي و نقاط مثبت و منفي آن را در ارتباط مسائل شهر از مهمترين مسائل هستند كه باعث مي شود مورد بررسي و شناسايي قرار گيرند.

2-1-1-1- اهداف تحقيق:

  هدف اين پژوهش علمي، كشف واقعيت ها و برقرار كردن رابطه ي ميان آنها و تبين شرايط ورويداد هاست. اين تبيين  بايد به نحوي صورت گيرد كه به يك رشته تصميمهاي منطقي منجر شود، تا در صورت امكان بتوان براساس آن پيش بيني رويداد ها پرداخت (حافظ نيا:1377  )

در اين پژوهش رشد جمعيت و به دنبال آن، توسعه ي فيزيكي شهر، مساله تنظيم و هدايت حجم عظيم توسعه را در زمان حال و براي  دهه هاي آتي مطرح ساخته است و نياز به ايجاد شرايط اقتصادي و اجتماعي براي نسل هاي آينده را به عنوان مساله اي ملي در آورده است. شهر نشيني گرايش و روند رو به رشدي است و آنچه كه در اين رونداهميت دارد هدايت صحيح جريان و حل مسائل ناشي از آن است. با توجه به اينكه تحقيق حاضر در زمره تحقيقات كاربردي – توسعه اي مي باشد و هدف آن بررسي كميت  پتانسيل لازم جهت توسعه فيزيكي كلي شهر وايقان و مراحل گسترش شهر و عوامل موثر در گسترش شهر مي باشد با توجه به اين مسائل هدف از انجام پژوهش حاضر عبارتنداز:

1-مشخص كردن جايگاه شهر وايقان در منطقه شبستر (ارونق و انزاب)

2- بررسي و نقد توسعه فيزيكي شهر وايقان

3- شناسايي موانع و محدوديتهاي موثر بر توسعه ي كالبدي شهر از قبيل (طبيعي – انسان ساخت) كه در مسير توسعه فيزيكي شهر وايقان تأثير گذار مي باشند.

4- شناسايي فرايند رشد و توسعه شهر وايقان به عنوان بخشي از روند شهرنشيني در ايران.

3-1-1- اهميت و ضرورت تحقيق:

به مجموعه اي اطلاعاتي كه مشخص مي كند نتايج اين تحقيق تا به چه حد براي ديگران مفيد ومؤثر خواهد بود اهميت تحقيق گفته مي شود (نادري 1369، ص:10) اهميت اين تحقيق به اين خاطر است كه بتوان براي توسعه آتي شهر طرحي مدبرانه و آگاهانه ارائه داد تا در آينده مشكلاتي همچون مشكلات امروزي حادث نشود.

4-1-1- فرضيه هاي تحقيق:

فرضيه يك تصور گمان يا حدس آگاهانه درباره نتايج احتمالي تحقيق است فرضيه يك راه حل فرضي ريا نظريه است كه بايد ثابت شود و جواب معقول مساله تحقيق ارائه كند 0 عليجاني 1374 ص: 174)

فرضيه هاي پژوهش حاضر عبارتنداز:

1-توسعه كالبدي شهر وايقان با توجه به محدوديتهاي فيزيكي و انسان ساخت كند شده است

2- عامل مهاجرت در رشد جمعيت وايقان تأثير داشته است

3- كوره هاي آجر پزي از يك سو در جذب مهاجرين موثر بوده و از سوي ديگر خود مانع توسعه فيزيكي شهر است

5-1-1- پيشينه تحقيق:

در اغلب شهرهاي كوچك كه سرعت رشد آنها با عنايت به روند مهاجرتهاي روستاي شهر بيشتر شده – عدم وجود تمهيدات براي برنامه ريزي دقيق مسكن و ديگر كاربيها موجب نابودي اراضي حاصلخيز حاشيه شهر ها گشته و ضمن تأثير منفي روي فعاليتهاي كشاورزي به ايجاد مشكلات عديده در شهرهاي ياد شده است. افزايش قيمت زمين كمبود آب، عدم تطابق عرضه و تقاضاي مسكن بعنوان عواملي مطرح هستند كه گر یبانگير اكثر شهرهاي كوچك منطقه شده اند. تحقيق حاضر با بررسي سوابق مطالعاتي موضوع كه عبارتنداز تحقيقات اساتيد دكتر حسين زاده دلير در طرح هاي هادي اكثر شهرهاي كوچك استان و دكتر پور محمدي در تاليفات مربوط به كار بري اراضي و موضوع مسكن مطرح گشته به پروژهاي و فعاليتهاي ارگانها و نهادها استناد خواهد شد كه بعنوان سابقه تحقيقات در دسترس هستند.

6- 1 – 1- نوع و روش تحقيق:

شيوه تحقيق در برنامه ريزي شهري و شهرسازي  به معناي تبين حركت در جهت رسيدن به حقايق مربوط به ساخت و توسعه شهر است (معطوف 1367 ص: 41)

روش بررسي تحقيق، توصيفي – تحليلي است. نوع تحقيق كاربردي – توسعه اي است و محدوده مورد مطالعه، شهر وايقان است. براي انجام اين تحقيق سه مرحله اساسي مورد توجه قرار گرفته است، مرحله نخست از طريق مطالعه كتابخانه اي نسبت به جمع آوري اطلاعات مورد نياز تحقيق انجام گرفت و در اين زمينه از سايت هاي علمي و اطلاعاتي نيز استفاده بعمل آمده است. در اين رابطه اطلاعات و آمارهاي مورد نياز از آمارنامه و     سالنامه هاي آماري مركز ايران جمع آوري شد. در مرحله دوم با استفاده از مطالعات ميداني نسبت به تكميل اطلاعات از طريق مشاهده، مصاحبه و تصوير برداري اقدام گرديد. در مرحله سوم با ارزيابي پتانسيل هاي اقتصادي، اجتماعي كالبدي شهر و تلفيق لايه هاي مختلف اطلاعاتي پرداخته شد و ضمن بررسي توسعه فيزيكي شهر در ادوار گذشته جهات بهينه توسعه شهر حاصل شد. براي انجام اين پژوهش از نرم افزارهاي EXCEL , AUTOCAD استفاده بعمل آمد.

روش شنسي در معني و مفهوم متدولوژيك خود شاخه اي از منطق محسوب مي گردد كه درست فكر كردن را به محقق ياد داده و او را از گنج انديشي باز مي دارد و در راه رسيدن به حقايق رهنمون مي سازد. ولي در مفهوم خاص خود، در مجموعه روش و وسايلي كه در هر شاخه علمي جهت رسيدن به اهداف خود آنها را به خود مي گيرد و به عبارتي ديگر هر شاخه علمي شگردها و روشها و آمالي را در ارتباط با ماهيت خود براي تجزيه و تحليل و بررسي فرضيه هاي خود مورد استفاده قار مي دهد كه راه رسيدن به اهداف خود را به صرف تمرين و دقت و هزينه و… هموار نمايد (جوان، 1380)

جمع آوري اطلاعات به صورت كتابخانه اي كتب، مقالات، نقشه ها و نشريه ها و مجله و… انجام گرفته است علاوه بر اين موارد كسب اطاعات به صورت شفاهي از مسئولان واحد هاي مختلف صورت گرفته است.

به طور كلي مي توان مراحل تحقيق را به شرح ذيل خلاصه كرد 1- شناخت وضع موجود 2- تجزيه و تحليل اطلاعات 3- ارائه طرح و پيشنهادها 4 – تعيين اهداف

7-1-1- مشكلات و محدوديت هاي تحقيق:

در مراحل مختلف اجراي هر طرح، پروژه و پژوهش اصولاً مشكلات فراواني پيش رو پژوهش گر نمايان        مي شود كه برخي از اين مسائل را پژوهشگر مي تواند در كنترل خود داشته باشد و از اثرات منفي آنها در مراحل مختلف تحقيق جلوگيري نمايد كه مي توان به مواردي مثل  كمبود فرصتهاي تحقيقاتي –عدم منافع و مأخذ را اطلاعات كافي راجع به موضوع مورد مطالعه –به روز نبودن مربوط به كارهاي مطالعاتي و علمي سطوح كشور در مورد شهرهاي كوچك – ضد و نقيض بودن اطلاعات بدست آمده از منابع گوناگون كه خود از مشكلات اساسي بوده و پژوهشگر را در مراحل مختلف با مشكلات عديده اي مواجه مي نمود.

8 – 1-1- كار برد نتايج تحقيق:

نتايج اين تحقيق مي تواند الگوي مناسب در فهم مسائل پيچيده و در حال تغيير شهر ارائه دهد. و علاوه بر شناسايي عوامل موثر بر توسعه فيزيكي شهر وايقان مي تواند الگوي از اين نوع مطالعات در كشور ارائه كند و همچنين مي تواند به عنوان ابزاري در اختيار مديران و برنامه ريزان مرتبط با امور شهري قرار گيرد تا براي پيش بيني توسعه آينده شهر، تمام فاكتورهاي موثر در شهر را در نظر داشته باشد.

 در فصل گذشته به بيان مسئله و مشكلات و محدوديتهاي تحقيق و اهداف آن پرداختيم و در اين فصل              مي خواهيم معاني و مفاهيم كليدي در مورد اين مسأله و همچنين سعي خواهيم كرد تعاريف مختلف توسعه و رشد و… بفهيم و نظريه هاي تحولات فيزيكي را مطرح كنيم و از طرح هاي مختلف شهري و در آخر نيز از نگرش سيستمي در جغرافيا و برنامه ريزي شهري بحث خواهيم كرد.

1- 2- رشد شهري:

رشد شهري، گسترش خودرو و بي رويه شهركها و مناطق مسكوني و افزايش غير اصولي و نابرابر سطوح مختلف شهري است در واقع اين مسئله را مي توان از يك سو جمعيت و از سوي ديگر ساختمان سازي صرف بدون توجه به احتياجات مورد نياز در حال و آينده و به عبارتي افزايش كاربري مسكوني و تخصيص حداقل سرانه ها و فضاها به ساير كاربري ها دانست و به آن پيشي گرفتن رشد بر توسعه يا تقدم مقياس بر عملكرد و برتري كميت بر كيفيت نام برد (مشهدي زاده دهاقاني 1381 ص: 244).

2 – 2- توسعه:

تغييرات در شكل و محتواي زندگي بشر را توسعه مي گويند. مفهوم توسعه را از ديدگاه و در دو بعد: بعد نظري- فلسفي،  بعد عيني- كاربردي.

الف – توسعه بر خلاف رشد كه جنبه كمي دارد، حاوي جنبه هاي كيفي و كمي است.

ب- توسعه مفهوم مطلق ندارد بلكه خصلتي بيني است و در مقايسه با زمان و مكان مشخصي معنا مي يابد.

ج- توسعه سيستمي درون زا دارد و در عين حال همچون قوانين اجتماعي ديگر نمي تواند با دخالت آگاهانه انسان تعيين شود. صرف نظر از جنبه نظري فلسفي، توسعه در هر مرحله از تحول و تكامل (جامعه) مفهوم  عيني –كاربردي دارد، علاوه بر بهبود در ميزان توليد و افزايش درآمد شامل دگرگوني اساسي در ساختارهاي نهادي اجتماعي اداري فرهنگي و همچون سوگيريهاي عمومي مردم است. توسعه در اين مفهوم عادات، رسوم و عقايد مردم را نيز در بر مي گيرد. مهمترين ويژگيهاي توسعه در مفهوم عيني – كاربردي عبارتند از:

تهيدستان به عنوان محور توسعه، اهميت دادن به نقش اصلي اكثريت افراد جامعه توسعه در مفهوم جديد، تأمين اعتماد به نفس مردم و كاهش فقر لايكاني و تعديل ثروت و درآمد و افزايش رفاه اجتماعي، تأمين شرايط و مشاركت مردم، تأمين آزاديهاي اجتماعي بيشتر، توسعه دموكراسي  بازسازي منش مستقل انسان.

3- 2- توسعه شهري:

در قالب شهر سازي به عنوان اقدامي از پيش انديشيده شده براي سكونت انسان سابقه اي طولاني دارد. در نيمه اول قرن سرمايه داري و انقلاب صنعتي تغييرات برجسته اي در ساختمان شهر به خصوص در شمال غربي اروپا به وجود آوردند و جمعيت بسياري به محله هاي قديمي روي آوردند و كارخانه ها افزايش يافتند و شهرها به وجود آمدند كه به آنها شهرهاي بيمار مي گفتند (همايوني 1374 ص: 19).

اولين كساني كه برنامه ريزي جامع شهري را پايه ريزي كردند عمدتاً مسئولان و اصلاح گراني بودند كه با مقررات بهداشتي و كارهاي عمومي سر و كار داشتند. در روند توسعه شهري براي بهبود شرايط به صنعتي شدن در ابتدا دو راه حل مختلف انتخاب شد.

گروهي از متفكران كه اصطلاحاً كه به آنها ايده آل گرا مي گفتند مانند لوئن و سيمون و فوريه پرچمدار نظريه تكامل شهرسازي و تغيير بنيادي آن بوند و برخورد آنها با شهر بر اساس روشهاي جديد زندگي اجتماعي كاملاً تئوريك بود. ساير متفكران مي كوشيدند مسائل را به طور انتزاعي و مجزا و بدون احتياج به تغيير بنياد حل كنند بر اين اساس مكتب فكري دوم كه عمدتاً متعلق به بخش خصوصي بود و با افكار ليبرال دولتي مطابقت مي كرد شكل گرفت. جنبش باغ شهر در انگلستان با تشكيل گروههاي داوطلب و ساير مؤسسات ساختمان براي يافتن خانه هاي كارگري و خانه هاي صد طبقه براي گروههاي كم درآمد در تعالي اين تفكرات انجام پذيرفت (پور محمدي 1375).

4 – 2 – توسعه فيزيكي شهر:

توسعه مي تواند در دو مدل صورت گيرد: يكي به صورت افقي و ديگري به صورت عمودي، در دوران گذشته كه جمعيت شهرها بسيار اندك بود و قيمت زمين شهري در حد پايين، توسعه شهري از حيث فيزيكي به صورت افقي بود. ولي با افزايش جمعيت شهرها و توسعه شهر نشيني به ويژه بعد از تشكيل كنفرانس سيام و متعاقب آن كنفرانس آتن كه به منشور آتن در تاريخ معماري و شهرسازي مشهور گرديد، توسعه شهرها به صورت عمودي گرديد. در اين فرآيند آسمان خراش ها، برج ها احداث آپارتمانهاي بلند مرتبه، فرم شهرنشيني به شكل عمودي در آمد. از اين رو چنين به نظر مي رسد كه به لحاظ افزايش جمعيت شهرها ناشي از مهاجرت بي رويه از نقاط روستايي و ناحيه هاي كم درآمد، توسعه عمودي شهر الگويي منطقي است. در فرآيند كاربري اراضي شهري، از آنجايي كه زمين از حالت « ايستاتيك » برخوردار است درحاليكه از حالت پويايي و ديناميك برخوردار است. به موازات افزايش جمعيت شهري تنها مساحت زمين شهري از طريق مورفولوژي زراعي روستاها و مرزهاي دهشهر تأمين مي شود. بدين سان دو پارامتر مذكور يك رابطه اي ناهمگن وجود دارد بدين معنا كه با افزايش جمعيت شهري يك نوع تراكم در ساختارهاي سكونتگاههايي ايجاد مي شود و ترجيح داده مي شود شهرها با بهسازي و نوسازي بافتهاي فرسوده بتواند ضمن غلبه بر كمبود زمين مورد نياز، از توسعه بي رويه شهر به نقاط ديگر ممانعت به عمل آورند. (والايي: 1387 /ص:  156)

بنابراين توسعه عمودي، بهترين الگو جهت پاسخگويي بر ازدياد جمعيت شهرهاست كه اين وضعيت در اكثر شهرهاي بزرگ و نواحي متروپل بيشتر مشاهده مي گردد.

5 – 2 – انواع توسعه فيزيكي شهرها:

1- توسعه متصل به شهر   2- توسعه منفصل با فاصله اي كه امكان اتصال آن در محدوده زمان مشخص به شهر محتمل باشد.   3 – توسعه منفصل با فاصله اي كه امكان اتصال آن محتمل نباشد.

6-2- نظريه هاي تحولات فيزيكي شهرها

رشد و توسعه بيروني شهرها: توسعه فيزيكي يك ناحيه مستلزم توسعه ناشي از رشد جمعيت و توزيع مجدد فعاليت ها در داخل آن است. ميزان زمين مورد نياز در واحد زمان براي پاسخ گو بودن به توسعه بيروني يك شهر به اندازه ناحيه شهري، درجه رشد آن ميزان تقاضا به حومه ها و تراكم توسعه جديد در هر دوره به زمان بستگي دارد.

در مفهوم جمعيتي، رشد شهري در يك كشور، انعكاس از نسبت جمعيت شهر نشين و ميزان رشد طبيعي  جمعيت شهري و ميزان مهاجرين خواهد بود. شهرنشيني از پيوند فرآيندهاي تجمعي و چرخه اي رشد ايجاد مي شود. رشد شهرها به سه صورت خود را نشان مي دهد:  صورت اول: وجه فضايي و يا به گفته ي پيرژرژ وجه صوري رشد شهري است، يعني مرحله به مرحله در مرتبه خود را نشان مي دهد صورت اول وجه فضايي و يا به گفته ي پيرژرژ وجه صوري رشد شهري است، يعني مرحله به مرحله در مرتبه خود رو به رشد مي گذارد و اين وعده در سيماي بناها انعكاس مي يابد. صورت دوم وجه عملكرد شهري است و آن توالي نقش ها و انطباق آن با الزامات و مقتضيات تاريخي است وجه صوري و عملكرد رشد شهري در پيوند با وجه سومي قرار دارد كه عبارت است از وجه جمعيتي آن در واقع نقش شهر موجب تثبيت ميزاني از جمعيت مي شود كه به واسطه آن شهر مي تواند به گسترش ابنيه خويش اقدام كند (درئوماكس، 1371 ص: 84).

7- 2- معني و مفهوم توسعه

مفهوم توسعه در برابر رشد قرار مي گيرد. توسعه بر يك مفهوم كيفي دلالت مي كند و مي توان آن را معادل با افزايش كيفيت زندگي دانست كه مسائلي مانند:  بهداشت، آموزش رفاه، آزادي، حق بيان حقوق و… را در بر مي گيرد (حسين زاده دلير 1380 ص: 83)

توسعه عبارتست از: تغييرات كمي و كيفي كه هدفش، بهبود و توسعه يافتگي اجتماعي و اقتصادي و ارتقاي معنوي باشد (حسين زاده دلير 269 ص: 120).

توسعه به معناي ارتقاي مستمر كل جامعه و نظام اجتماعي به سوي زندگي بهتر و يا انساني تر است (فرجادي 1377 ص 26)

توسعه عبارتست از:  وسعت دادن يك پديده در ابعاد مختلف كه جامعيت داشته و در برگيرنده توسعه  اقتصادي، سياسي، فرهنگي و تغييرات رفتار فردي نيز مي باشد (زمرديان 1370 ص:92).

در مسائل شهري، رشد مفاهيمي ديگر دارد و عمدتاً باهم يكي فرض مي شوند در منابع شهرسازي كلمات با اصطلاحات متعددي ديده مي شود كه مهمترين آن عبارتند از:

گسترش فيزيكي، گسترش كالبدي، گسترش فضا و توسعه محدوده هاي شهري، توسعه فيزيكي، توسعه كانونهاي شهري، رشد محدوده هاي شهري.

توسعه به مفهوم گسترش رشد مكاني است كه در اصطلاح « توسعه كالبدي » « توسعه فيزيكي مكمل آن است از تركيب انواع فضاها يا كاربريهاي مسكوني، تجاري، صنعتي، تفريحي و مذهبي ايجاد ارتباط و شركت در زمان و مكان بين فضاهاي ياد شده پيگرا بوجود مي آيد (زنگي آبادي 1371 ص: 192).

8- 2- نظريات مختلف توسعه شهري

1-8- 2- الف- نظريه قطب رشد

بعد از دهه 1950 سه نظريه اساسي، مباحث جغرافيايي را در روابط شهر و روستا، بر اساس برنامه ريزي توسعه تحت تأثير قرار داده است.

– استراتژي توسعه از بالا يا از پايين

– شهر به عنوان عامل زايا يا انگلي در امر توسعه

2-8-2- « نظريه قطب رشد » بر سرمايه گذاري كلان در صنايع در بزرگترين شهرها تأكيد دارد. در اين نظريه دولتها مي توانند انگيزه هاي رشد اقتصادي در خارج از مراكز شهري انتشار مي يابد و باعث توسعه ي اجتماعي، اقتصادي ناحيه مي گردد. بدين سان در نظريه قطب به شهرها اولويت داده مي شود. تا توسعه اجتماعي – اقتصادي شهرها باعث اجتماعي– اقتصادي روستاها گردد.

اين نظريه بر عملكرد نيروهاي بازار آزاد كه تأثيرات جانبي آن، محرك توسعه اجتماعي – اقتصادي در سراسر يك ناحيه است تكيه دارد (شكوئي 1373 ص: 312).

در نظريه قطب رشد، سرمايه گذاري در صنعت به منزله موتور توسعه براي فعاليت هاي كشاورزي و تجاري مورد توجه قرار مي گيرد و در آن سرمايه و نيروي كار جابه جا مي شود. نظريه استراتژي توسعه از بالا در اقتصاد نئوكلاسيك ريشه دارد و به رشد مراكز انساني اهميت مي دهد در اين استراتژي، اجراي طرحهاي بزرگ و استفاده از تكنولوژي پيشرفته توصيه مي شود. تجربيات حاصل از سياست هاي قطب رشد در امر توسعه در كشورهاي امريكاي لاتين و افريقا نشان دهنده ي اين واقعيت است كه تأثيرات جانبي قطبهاي رشد در بخشها، شركتها و روستاها با توفيق همراه نبوده و نتوانسته است توسعه اجتماعي – اقتصادي روستاها را موجب شود و حتي در بيشتر موارد تأثيرات منفي و زيان باري در پي داشته بدين سان كه نابرابريهاي بين مراكز (قطب هاي رشد) و پيرامون (روستاها و شهرهاي كوچك) همچنين بين حوزه هاي شهري و حوزه هاي روستا بسرعت افزايش يافته است.

تأثيرات جانبي يا تأثير بر « سير قهقرايي) روستاها كه در نتيجه عملكردهاي سياست قطب رشد در حوزه هاي روستايي به وجود مي آيد. نظريه شهرهاي زايا با شهرهاي انگلي را مطرح مي كند كه براي اولين بار در سال 1957 به وسيله ي بي. اف. هورليتز بيان شده است.

 در اين نظريه شهرهاي زايا به شهرهايي اطلاق مي شود كه تأثيرات مفيد و مثبتي در حوزه نفوذ خود مي گذارد و بر عكس، شهرهاي انگلي به شهرهايي گفته مي شود، كه باعث مسير قهقرايي حوزه هاي روستايي مي گردد. (شكوئي 1373 ص: 313)

3-8-2 ب- نظريه راند نيلي

دنيس راند نيلي استاد دانشگاه سراگيوز امريكا، در تحليل روابط شهر و روستا بر محور سياست توسعه در سلسله مراتب شهري بر جمعيت شهري تأكيد مي كند او مي گويد: اطراف توسعه روستايي، جدا از شهرهاي علمي نيست. زيرا بازارهاي اصلي براي دريافت مازاد توليدات كشاورزي، در مراكز شهري قرار گرفته است از طرفي بيشتر عوامل توليد از امكانات سازمانهاي شهري بهره مند مي شوند و خدمات مورد نياز جامعه ي روستايي مانند بهداشت و درمان و آموزش و غيره كه در حوزه هاي روستايي توزيع مي گردد از مراكز شهري بدست مي آيد. از اين رو، وي پيشنهاد مي كند در صورتي كه دولتها بخواهند در سطوح اجتماعي و فضايي به توسعه گسترده دست يابند بايد پراكندگي جغرافيايي سرمايه گذاريها را تقويت كنند و اين امر از طريق عدم تمركز و سيستم يكپارچه ي شهرها ممكن مي شود و امكان دسترسي به بازارها را براي مردمي كه در همه بخشهاي كشور يا ناحيه زندگي مي كنند فراهم مي آورد (شكوئي 1373 ص: 314).

بدين سان ملاحظه مي شود كه راند بيلي در امر توسعه نظريه ي خود را بر مبناي عدم تمركز سرمايه گذاريها در سكونتگاههاي انساني با تأكيد بر استراتژي توسعه بر محور شهري در تأمين حداقل شرايط براي مردم روستايي قرار مي دهد كه آنها را قادر مي سازد تا جوامع روستايي خود را به توسعه اجتماعي، اقتصادي برسانند راند بيلي در نظريه خود بر مفهوم برخورد وابستگيها نيز اهميت مي دهد و اين وابستگيها را بين حوزه هاي روستايي با شهرهاي كوچك و بين شهرهاي كوچك با شهرهاي بزرگ لازم مي داند و اين تعامل فضايي و اجتماعي – اقتصادي را پايگاه اصلي در امر توسعه مي شناسد (شكوئي 1373 ص: 315).

4-8 – 2 ج- نظريه ليپتون

مايكل ليپتون از معروفترين نظريه پردازان سالهاي اخير است كه تأثيرات نفوذ مؤثر شهر بر روستا را مورد تحليل قرار داده است وي مي گويد: امروزه در كشورهاي فقير دنيا بر خورد طبقاتي نه ميان نيروي كار و سرمايه و نه ميان منافع خارجي و منافع ملي است بلكه ميان طبقات روستايي و طبقات شهري صورت مي گيرد. او بر       زمينه هاي كاملاً روشن در تخصيص منابع در امر توسعه روستايي تأكيد مي كند به نظر او قدرت مردم شهري به حدي است كه مي توانند منابع عمده ي يك كشور را جهت سوديابي خود به شهرها اختصاص دهند و منافع تخصيص منابع را دور از جمعيت روستايي نگه دارند زيرا نفوذ مؤثر شهرها بر حوزه هاي روستايي نه تنها مردم فقير را در فقر نگه مي دارد، بلكه موجب نابرابريهايي در داخل حوزه هاي روستايي مي شود اين امر نتيجه وجود يك هم پيماني ميان طبقه ممتاز شهري و كشاورزان ثروتمند روستايي است كه براي طبقه ي مرفه و ثروتمندان شهري، مازاد مواد غذايي پس اندازها و سرمايه انساني تهيه مي كنند. شهرها از اين طريق به مازاد توليد ارزان قيمت مواد غذايي و مواد صادراتي غيره دست مي يابند (شكوئي 1373 ص: 313).

9-2- توسعه پايدار شهري

توسعه پايدار فرايند است كه طي آن علاوه بر كيفيت هاي مناسب زندگي و نيازهاي نسل آينده، به حفاظت محيط زيست نيز توجه مي شود. (حسين زاده  دلير)

نظريه توسعه پايدار شهري موضوعهاي جلوگيري از آلودگي هاي محيط شهري و ناحيه اي، كاهش ظرفيتهاي توليد محيطي محلي، ناحيه اي و ملي، حمايت از باز يافتها، عدم حمايت از توسعه هاي زيان آور و از بين بردن شكاف ميان فقير و غني را مطرح مي كند و همچنين راه رسيدن به اين اهداف را با برنامه ريزيهاي شهري، روستايي – ناحيه اي و ملي كه برابر قانون، كنترل كاربريها و كنترل بيشتر در شهر و روستا است مي روند           (زياري 1383 ص: 18)

مفهوم پايداري در شهر را مي توان در موارد زير خلاصه كرد: كاهش آلودگي، نگه داري منابع طبيعي، كاهش حجم مايعات شهري، افزايش بازيافتها، عدم تمركز و كاهش پراكندگي ها، افزايش تراكم متوسط در       حومه هاي شهري و شهرهاي كوچك، كاهش فواصل ارتباطي، ساختار اجتماعي متعادل و رسيدن به عدالت اجتماعي، ايجاد محل اشتغال، توسعه شهرهاي كوچك و متوسط براي كاهش اتكاء به شهرهاي بزرگ و حمل و نقل عمومي و كاهش ترافيك (بحريني 1387 ص: 286)

توسعه پايدار شهري توسعه اي است كه به نيازهاي مردم شهر پاسخ گويد اما بقاء و دوام آن نيز تضمين گردد، توسعه پايدار شهري مستلزم كاهش مصرف مواد اوليه، داشتن بافت شهري كوچك و منسجم و توليد انرژي از منابع ناآلاينده (ماهنامه شهرداري ها 61 ص: 46)

10- 2- توسعه پايدار شهري و مسائل زيست محيطي

توسعه پايدار يعني ايجاد فضاي اقتصادي، اجتماعي و سياسي كه تضمين كننده كيفيت مطلوب زيستي باشد و بتوان مسائل ياد شده را به صورت پايدار و ماندگار حفظ كند و به عبارت ديگر اين ميراث فقط بر ميراث دست ساز تأكيد ندارد. بلكه شامل مقوله زيست محيطي نيز است (حسين زاده 1375 ص: 94).

بحران زيست محيطي به گونه اي افزايش يافته است كه مي توان نواحي يا شهرهاي امروزي را به عنوان يك مجموعه اكولوژيك فرض كرد در اين صورت داده هاي محيطي شامل انرژي، مواد غذاي و آب خواهد بود و انواع مختلف آلودگي نيز مي تواند به عنوان ستاده هاي مجموعه محسوب شود (شكوئي 1373 ص: 363) امروزه شهرها با تغييراتي كه در آنها ايجاد شده و با طبيعت فاصله زياد دارند.

آلودگي هوا و صداي ناشي از صنايع و تكنولوژي شهرها را به جهنمي براي ساكنان تبديل كرده است. صداي ناشي از تمركز وسايل نقليه موتوري، توسعه بي رويه نامحدود شهرها به صورت افقي و عمودي، توليد بي سابقه مواد زايد، پديدار شدن اثر گازهاي گلخانه اي و جزاير حرارتي، تنها بخشي از نتايج عمومي اين تغييرات است كيفيت زندگي در اين كانون هاي شهري فوق العاده پايين آمده است به طوريكه در شرايط حاصله نه تنها زندگي انسان بلكه حيات موجودات زنده را تهديد مي كند (بهرام سلطاني 1371 ص: 73).

قدر مسلم اين است كه در ادامه مسير حاضر منجر به شكستگي هاي عظيم در ساختار اجتماعي و كالبدي و بيولوژيكي خواهد شد. مسائل آنقدر جدي است كه بر سر دقيق يك شهر اكولوژيك يعني شهري كه توجه به منابع حياتي را كه بستر آن بود و به شدت به آن متكي است در دستور كار خود قرار دهد. يك چنين شهري حداقل داراي چهار خصوصيت زير را دارا مي باشد: (بحريني 1377 ص: 154)

1- حداقل دخالت در محيط طبيعي   2 – حداكثر تنوع از نظر مهارتها و فعاليتها    3- حتي المقدور به عنوان يك نظام بسته  4- تعادل بهينه بين جمعيت و منابع. بهترين راه براي تحقق شهر اكولوژيك اين است كه: هر شهر يا مجموعه شهري آثار خود را با ناحيه زيستي خود محدود نمايد و تنها از منابع موجود آن منطقه بهره برداري نمايد.

11- 2- مسكن و زمين و توسعه پايدار شهري

سياست هاي زمين عبارت است شيوه كنترل و اثر گذاري براي استفاده از زمين برنامه ريزي زمين نحوه مالكيت قيمت و استفاده هاي گوناگون از آن خصوصاً در فرآيند توسعه كه عموماً بايستي به وسيله دولتها اعمال شود. مهمترين هدف سياست زمين خصوصاً در شهر كنترل رشد فيزيكي شهر از طريق كاربري مناسب و معقول اراضي و جلوگيري از بورس بازي و معاملات قماري در بخش زمين و مسكن و مهمترين هدف سياست زمين، كنترل مسكن و توسعه شهر از طريق كنترل كاربريها نقش بسيار مهمي دارد. زيرا توجه به محدوديتهايي نظير زمين، آب، تنوع زيستي، و عناصر ديگر محيط زيست اساسي ترين اقدامي است كه برنامه ريزان شهري بايستي به منظور تحقق پايدار شهري اعمال كنند (ماهنامه شهرداريها 65 ص: 12).

زمين در برنامه ريزي شهري دو مفهوم متضاد دارد:

 1- زمين به عنوان يك منبع طبيعي (نظير آب و هوا) كه بهره مندي از آن براي سكونت و زندگي و حفاظت آن براي نسلهاي طبيعت حياتي.

2- زمين به عنوان دارايي كه در چهار چوب مالكيت خصوصي كالا قلمداد مي شود و براي كسب منفعت و درآمد شخص قابل تملك و خريد و فروش است و ايجاد توازون بين اين مفهوم كه هميشه موضوع اقتصادي و سياسي بود. اما اخيراً موضوع توسعه پايدار بشمار مي رود. (سعيد نيا، 1387 ص: 28)

12- 2- روشهاي تعيين جهت توسعه فيزيكي شهر

مدل هاي تعيين جهت توسعه فيزيكي شهر، بر مبناي مطالعه پارامترها و عوامل مختلفي صورت مي گيرد و هر روش با انتخاب چند پارامتر به عنوان عوامل مورد مطالعه، زمينهاي پيراموني شهرها را ارزيابي و قابليت سنجي كرده و با توجه به قابليت زمين ها جهت كاربري هاي مختلف (كشاورزي، تجاري، مسكوني،…) مكان هاي مناسب جهت توسعه شهرها، با كمترين خسارت به محيط زيست و منابع طبيعي براي آينده شهرها تعيين مي گردد. هر مدل و روش در محدوده مناسب توسعه فيزيكي در شهرهاي مختلف با توجه به شرايط محيطي – اجتماعي و اقتصادي ويژه آن شهرها مورد ارزيابي قرار مي گيرد. لذا با كاربردن مدل هاي يكسان و پارامترهاي مشابه براي همه شهرها بايد نتايج قابل قبولي نداشته باشد. در روش سنتي تعيين محدوده گسترش فيزيكي شهرها بر اساس شرح خدمات مطالعاتي موجود جهت توسعه شهرها با توجه به مطالعه امكانات و محدوديت هاي توسعه شهر صورت مي گيرد.

اما در دهه اخير با پيشرفت هاي جديد در سيستم اطلاعات جغرافيايي و داده هاي ماهواره اي در تعيين كاربري ها و ارزيابي آنها نقش مهمي را ايفا مي كند. بطوري كه بخش عمده اي از مطالعات توسعه شهري برگرفته از داده هاي ماهواره اي و تجزيه و تحليل در سيستم اطلاعات جغرافيايي مي باشد. در ادامه نمونه اي از مدل هايي كه در تعيين توسعه فيزيكي شهرها مؤثر مي باشد، ارائه مي گردد.

13- 2- روش سنتي تعيين توسعه فيزيكي شهرها

در روش سنتي تعيين محدوده توسعه فيزيكي شهر در طرح هاي هادي و جامع شهري غالباً با مطالعه امكانات و محدوديتهاي توسعه ي شهرها صورت مي گيرد و همراه با مشاهدات بصري است. اما تجزيه و تحليل اطلاعات براي توسعه فيزيكي شهر به علت عدم ارزيابي منابع و عوامل مؤثر و ارزيابي سطحي مطالعات نسبت به توسعه بهينه، مغايرت دارد و در بعضي موارد نتيجه كاملاً معكوس مي باشد. از محدوديتهاي روش سنتي مي توان به عدم ارزيابي صحيح مساحت شهري اشاره كرد، زيرا محاسبه به صورت دستي يا با استفاده از شبكه بندي صورت مي گيرد. از ديگر محدوديتهاي روش سنتي، عدم ارزيابي صحيح از منابع مي باشد. به عنوان مثال در روش سنتي، وجود مسيل يا تیه ماهور را بدون ارزيابي زمين هاي اطراف به عنوان محدوديت توسعه شناخته و توسعه شهرها به ناچار به زمين هايي سوق داده مي شود كه داراي ارزش بالايي از نظر كشاورزي باشند (وزين، غلامرضا، 1385 ص: 157)

14- 2- مدل توسعه پايدار زمين براي نواحي با رشد سريع با استفاده از GIS

در اين مدل تأثير توسعه فيزيكي بدون برنامه ريزي در مقايسه با توسعه مطلوب توسط مدل توسعه ي پايدار زمين مورد ارزيابي قرار مي گيرد و سعي مي شود با استفاده از GIS   افزايش توسعه شهر در اطراف زمينهاي كشاورزي از طريق توزيع پايدار زمين به حداقل برسد. در اين مدل با پيش بيني جمعيت براي يك دوره معين، مقدار تقاضا براي زمين برآورد مي شود. و سپس با استفاده از نقشه هاي تيپ خاك، شيب، تناسب اراضي، مركز شهر و ارزش فاصله و تناسب زمينهاي منطقه شهري مورد مطالعه جهت توسعه فيزيكي شهر قرار مي گيرد. همچنين اين مدل با استفاده از داده هاي ماهواره اي، نقشه هاي كاربري اراضي تهيه و مقدار زميني كه مي توان براي توسعه شهر با توجه به مقدار تقاضا براي زمين، برآورده مي شود و در نهايت با تهيه كردن نقشه تناسب توسعه فيزيكي شهرها و تناسب كشاورزي با توجه به استفاده پايدار از زمين و نتايج همسايگي نقشه توسعه شهر تهيه مي شود (همان 1385 ص: 159).

15- 2- مدل شبيه سازي و ديناميك شهري

اين مدل ابتدا مسير و جهت توسعه گذشته شهرها آنگونه كه اتفاق افتاده است را شبيه سازي مي كند و براساس جهت فعلي، توسعه آينده آن را بدون در نظر گرفتن محدوديتهاي برنامه ريزي كاربري اراضي پيش بيني        مي كند. به بيان ساده تر در اين مدل، سهم عوامل غير برنامه ريزي و اقتصاد بازار و نيروهاي طبيعي در تعيين ميزان و جهت و نحوه توسعه فيزيكي شهرها در نظر مي گيرند. امروزه با پيشرفت هاي بعمل آمده در زمينه سخت افزارهاي كامپيوتر و استفاده از داده هاي…  (شبكه اي) به دليل قابليت هاي بالاي اين نوع داده ها در شبيه سازي و همچنين به كارگيري داده هاي فضايي امكان بصري كردن مدلهاي شبيه سازي بيشتر فراهم شده است. از طرف ديگر اين مدلها در نتيجه پيشرفتهايي است كه در GIS صورت گرفته است در برنامه ريزي براي توسعه فيزيكي شهر وايقان از مدل شبيه سازي نيز استفاده مي شود به عمل آورد. به طوري كه ابتدا مسير و جهت توسعه گذشته شهر مشخص شده است و بر اساس جهت فعلي سايت هاي مختلف جهت توسعه پيشنهاد و بر اساس موقعيت و اقتصاد بازار و نيروهاي طبيعي برنامه ريزي شده است.

16- 2- رشد و توسعه داخلی شهر

عوامل و نیروهایی که سبب پویایی و رشد شهری می شوند.همزمان با مناطق بیرونی، مسافت داخلی شهر را نیز تحت تاثیر قرار می دهند. عوامل و نیروهایی که رشد درونی شهر را باعث می شوند می توانند در دو قسمت مورد بررسی قرار گیرند.

17-2- جابجایی نقشه ها

 تغییر عمده ای که در چند دهه اخیر در این زمینه در شهرها روی داده است پراکندگی و انتقال فعالیت های شهری به طرف حومه یا مناطق اطراف شهرها بوده است. تمام این جابجایی ها یا عدم تراکم ها، در نتیجه نیروهای مربوط به ظهور عوامل صنعتی، اقتصادی و در مراکز شهری بوده است که به دلیل ملاحضات محیطی و عملیات مختلف اداری تقویت شده اند. اگر این حرکت در ابتدا شامل فعالیت های صنعتی بوده است امروزه یک سری از فعالیت های خدماتی را نیز شامل شده است. بالا رفتن ارزش موقعیتی زمین و نیز محدودیت زمین در مراکز شهری و ظهور عوامل منفی دیگر مثل آلودگی هوایی و صوتی و سبب جابجایی نقش ها از مراکز شهری به اطراف می گردد.

18-2- علائم و نشانه های رشد و توسعه داخلی شهرها

جلوه مشخص تغییرات شهری شامل جانشینی، انتقال، تخصیص فضای ساختمان یا کالبد فیزیکی جزء        استفاده های متوالی از فضای شهری می باشد. از جمله  تغییرات می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1-   تغییرات انجام شده در کالبد ساختمان ها برای استفاده متوالی از آن ها این پویایی به تغییرات اساسی به خصوص تشدید تراکم جمعیتی یا اشتغال بیش از ظرفیت و گسترش ساختمان ها در برخی مناطق داخلی شهر منجر می شود.

2-   تجدید بنای کامل ساختمان ها و احتمالاً تغییر استفاده از آن ها علائم دیگر پویایی درون شهری است مورد مشخص این پویایی جابجایی متصرفات صنعتی یا خروج تاسیسات نظامی و پادگان ها و فرودگاه های متروکه از بافت شهر و جایگزینی آن ها با سایر کاربری های آموزشی، تجاری و تفریحی است.

3-   گسترش عمودی به خصوص در مواردی که فضای شهری به وسیله تنگنای طبیعی محدود شود، از دیگر نشانه های پویایی داخل شهرهاست. این عملکرد می تواند حاصل یک هدف عمرانی برنامه ریزی شده توسط قدرت ها و نیروهای خصوصی در اکثر نوسازی های مراکز شهرها و همین طور در عملیات مربوط به ساختمان های مسکونی می باشد.

19-2- تاسیسات غیر قابل انتقال

این گروه از تاسیسات شامل پارک ها،گورستان ها و فضای باز عمودی می شوند که به سازمان های مختلف دولتی یا اجتماعی محلی مربوط می شوند اینها بدون اینکه قابل واگذاری یا فروش باشند برای روند تغییرات آینده شهرزمان طولانی را طلب می کنند. رکود یا عدم فعالیت معنوی که در شخصیت و رفتار جمعی گروه های مختلف جمعیت ساکن یک شهر به وجود می آید می تواند در این طبقه بندی وارد شود. اساس این رفتار در خصوصیت ادراکی متفاوت افراد از محیط های شهری و تغییرات متفاوت آن با تصورات ذهنی و آگاهی های فرهنگی افراد و تنزل اجتماعی قابل ملاحظه است (شالین 1372- ص: 108).

20-2- ارزش تاریخی و معماری بناها

وجود ساختمان های عمومی، مذهبی، نظامی و حفاظت از آن ها به علت ارزش معنوی آن ها به طور محسوسی رکود و عدم تحرک در بافت ساخته شده را باعث می شود. قوانین و مقرراتی که برای حفظ بافت قدیم شهرها برای حفظ ارزش تاریخی آن ها صورت گرفته تنها یک نسخه است برای تمام شهرها، حال آنکه با وجود  تفاوت های گوناگون از لحاظ وجود آثار تاریخی درجه اهمیت آن ها و محدود آن ها را به گونه ای منطقی و با شناخت کامل وضع موجود و شهر معین کرد تا به واسطه حفظ ارزش ها ی تاریخی شهر قسمت عمده ای از بهترین زمان های دارای ارزش موقعیتی بسیار بالای شهر زیر پوشش ساختمان های مخروبه و کوچه های تنگ و تاریک باقی بماند و تبدیل به یک مرکز تجاری، اداری و خدماتی فعال شود.

21 – 2- نظریه های شهرگرایی ومهاجرت وتاثیران برتوسعه

فیزیکی:

طی چنددهه اخیرمهاجرت(روستا-شهری)دررشدوگسترش شهرهابویژه درکشورهای جهان سوم تاثیربسیارزیادی داشته که شهرهای ایران نیز ازاین قاعده مستثنی نبوده است تاجایی که بعدازرشدطبیعی جمعیت شهری مهاجرت عمده ترین عامل توسعه شهرهابوده است.درذیل بعضی ازنظریه هایی که به ارتباط بین شهرگرایی ومهاجرت پرداخته انداورده شده است.

22- 2- نظریه مطلوبیت مهاجرت داخلی وتاثیران برتوسعه فیزیکی:

(هریک)درسال1965این نظریه رامطرح کردومعتقدبوددرصورت عدم جابه جایی هنگامی که باروری درروستابیشترازباروری درشهرباشد.نیروی کارکشاورزی سریعترازاشتغال صنعتی رشدپیدا می کنداگررشدمتوازن نیروی کاردردوبخش موردنظرباشدحرکت ازروستا به شهرها ضروری است واگررشدبخش صنعت جزواهداف درحال توسعه باشد مهاجرت روستاییان به شهرها ضروری تر خواهند بود (پایلی یزدی وسناجودی  1383 صفحه:227)

یکی ازعواملی که درسال های اخیرموجب مهاجرت ازشهروایقان به شهرهای بزرگ بخصوص تهران وتبریزشده همین عامل بیکاری فصلی درشهرمبداوجستجوی آن درشهرمقصدی باشدواین عاملی برعدم توسعه فیزیکی مناسب شهردرسال های اخیررا فراهم کرده است.

23- 2- نظریه درآمد مورد انتظار مهاجر در مقصد و تاثیر آن بر توسعه فیزیکی:

تودارو و هم فکرانش در این نظریه، مهاجرت از روستا به شهر را بیش از هر چیز به درآمد انتظاری مهاجر در مقصد، مربوط دانسته اند. به نظر آنان حتی اگر درآمد شهری مورد انتظار مهاجران روستا در سالهای اولیه از درآمد روستا به هم کمتر باشد ولی اطمینان داشته باشند که در آینده وضع بهتری خواهند داشت اقدام به مهاجرت خواهند نمود (همان، ص: 231)

امروزه این نظریه بیش از هر مدل دیگری در تحلیل های مهاجرتی روستا به شهر در کشورهای در حال توسعه مقبولست علمی یافته است تودارو در این نظریه تصمیم به مهاجرت از روستا به شهر را ناشی از عملکرد دو متغیر جذب و دفع می داند.

1-   تفاوت فاحش بین درآمد شهر و روستا

2-   احتمال دستیابی به نوعی اشتغال در شهر

به نظر تودارو نتیجه کل تمام بررسی های توصیفی و اقتصادسنجی مهاجرت این است که مردم در وهله اول به دلایل اقتصادی مهاجرت می کنند. هر چند تفاوت فرصتهای شغلی بین مناطق شهری و روستایی بیشتر باشد سیل مهاجرت از مناطق روستایی به منطق شهری بیشتر می شود. یا اینکه فاصله مکانی یک عامل بازدارنده عمده محسوب می شود.اثر منفی آن می تواند تا حدی با تفاوت درآمد بیشتر در شهر جبران شود. به ویژه برای مهاجران تحصیل کرده این امر بیشتر مشهود است. به طور خلاصه در این نظریه اختلاف در سطح دستمزدها انگیزه اصلی مهاجران محسوب می شود (پایلی یزدی و سناجردی، همان ص 5)

24-2- مدل رشد شهری کلارک:

این مدل توسط کلارک در دانشگاه “سنتاباربارا ” در دپارتمان جغرافیا ارائه گردید و به صورت موفقیت آمیزی توسعه شهر را با مقیاس های منطقه ای شبیه سازی و پیش بینی می کند. به طور کلی این مدل نشان می دهد که مناطق شهری چگونه توسعه یافته و این مناطق چگونه پیرامون خود را تغییر می دهد و تاثیر آن بر محیط های محلی و منطقه ای چگونه می باشد. در این مدل اطلاعات گوناگون اعم از نقشه های تاریخی، عکس های هوایی، داده های ماهواره ای، نقشه های گوناگونی مانند نقشه های شهری، حمل و نقل، کاربری ها و شیب تهیه می کند. سپس این اطلاعات را با داده های رستری تبدیل کرده و آن را مورد تجزیه و تحلیل قرار می دهد و در نهایت برای پیش بینی رشد آیند توسعه ی شهر با یک سری نقشه های به روز از شهر مورد مطالعه، تصاویری را برای محیط GIS تهیه و به عنوان لایه های اطلاعات جهت تحلیل به کار می رود (همان 1385 ص: 165)

25-2- نظریه توسعه شعاعی (ساخت قطاعی):

 

120,000 ریال – خرید

تمام مقالات و پایان نامه و پروژه ها به صورت فایل دنلودی می باشند و شما به محض پرداخت آنلاین مبلغ همان لحظه قادر به دریافت فایل خواهید بود. این عملیات کاملاً خودکار بوده و توسط سیستم انجام می پذیرد.

 جهت پرداخت مبلغ شما به درگاه پرداخت یکی از بانک ها منتقل خواهید شد، برای پرداخت آنلاین از درگاه بانک این بانک ها، حتماً نیاز نیست که شما شماره کارت همان بانک را داشته باشید و بلکه شما میتوانید از طریق همه کارت های عضو شبکه بانکی، مبلغ  را پرداخت نمایید. 

 

 

مطالب پیشنهادی:
  • مقاله عوامل توسعه پايدار شهري
  • برچسب ها : , , , , , , , , , ,
    برای ثبت نظر خود کلیک کنید ...

    براي قرار دادن بنر خود در اين مکان کليک کنيد
    به راهنمایی نیاز دارید؟ کلیک کنید
    

    جستجو پیشرفته مقالات و پروژه

    سبد خرید

    • سبد خریدتان خالی است.

    دسته ها

    آخرین بروز رسانی