مقاله تفسیر سوره ی علق در بستر تاریخی


دنلود مقاله و پروژه و پایان نامه دانشجوئی

مقاله تفسیر سوره ی علق در بستر تاریخی مربوطه  به صورت فایل ورد و قابل ویرایش می باشد و داری ۲۴  صفحه است . بلافاصله بعد از پرداخت و خرید لینک دانلود مقاله تفسیر سوره ی علق در بستر تاریخی نمایش داده می شود، علاوه بر آن لینک مقاله مربوطه به ایمیل شما نیز ارسال می گردد

 فهرست

 چکیده. ۱

۱- طرح مسأله. ۲

۲- بستر تاریخی نزول سوره ی علق.. ۴

۲-۱) مضامین سوره ی علق.. ۴

۲-۲) شأن نزول سوره ی علق.. ۵

۲-۳) روایات تشریع نماز. ۵

۲-۴) روایات مربوط به سوره ی حمد. ۶

۲-۵) روایات مربوط به اقامه ی نماز در آغاز بعثت.. ۷

۲-۶) شخصیت ابوجهل.. ۹

۳- تفسیر پنج آیه ی نخست در بستر تاریخی.. ۱۰

۳-۱) آیات سوره ی علق.. ۱۱

۳-۲) استعمال «قرآن» به معنای «صلاه». ۱۱

۳-۳) پیوستگی پنج آیه نخست به آیات بعد. ۱۲

۴- پاسخ به یک اشکال. ۱۴

۵- پاسخ به اشکالی دیگر. ۱۶

نتیجه. ۱۹

کتابشناسی.. ۲۰

چکیده

از آنجا که قرآن به زبان عربی در زمان پیامبر (ص) و در عربستان نازل شده و مخاطب آن نخست اعراب بوده اند، ضروری است، به منظور فهم صائب و دقیق آیاتش، آن را در همان بستر و فضایی که نزول یافته، فهم و تفسیر کرد. یکی از سوره هایی که از آن به سبب عدم توجه به شرایط و فضای نزولش برداشت ها و تفسیرهای متفاوت و نامنقحی به عمل آمده، سوره ی علق است. در این مقاله سعی شده است، با نشان دادن قرائن و شواهد تاریخی و با تکیه بر قواعد زبان شناختی، تفسیر یکپارچه و روشنی از سوره ی علق به دست داده شود. نزول سوره ی علق به طور دفعی بوده و زمانی نازل شده است که مدتی از بعثت پیامبر اسلام (ص) گذشته و سراسر سوره ناظر به مزاحمت ابوجهل، رئیس مکیان، نسبت به نمازگزاردن رسول خدا (ص) در کنار خانه ی کعبه در اوایل بعثت بوده است.

خداوند در این سوره ضمن فرمان دادن به پیامبر (ص)، به ادامه ی برگزاری نماز ر مسجدالحرام، ابوجهل را تهدید می کند که اگر از مزاحمتش باز نایستد، او را عذاب خواهد کرد.

کلید واژه ها: سوره ی علق،‌ تفسیر تاریخی،‌ بعثت، نماز، قرائت، ابوجهل.

۱- طرح مسأله

اغلب تفاسیری که از سوره های قرآن به دست داده می شود، حاصل نگرشی انتزاعی و کلی گرایانه و بریده از بستر تاریخی نزول آن ها و با تلقی ماورائی و آسمانی نسبت به زبان قرآن است؛ حال آن که این نحوه نگرش و تلقی، آدمی را از فهم صائب و صحیح مراد الهی باز می دارد.

در این مقاله برآنیم که نادرستی چنین تلقی و نگرشی را در خصوص زبان قرآن و تفسیر آن با عرضه ی تفسیری تاریخی و عرفی از سوره ی علق آشکار سازیم.

تفسیر تاریخی و عرفی سوره ی علق بر دو پیش فرض اساسی مبتنی است: یکی آن که زبان قرآن زبانی است عرفی است و به زبان عرف عام عرب حجاز در عصر نزول نازل شده است؛ یعنی زبانی که در مرکز حجاز یعنی مکه و مدینه رواج داشته و زبان آن معیار مردم تلقی می شده است؛ بر همین اساس، از الفاظ قرآن همان معناهایی اراده شده است که معهود عرب عصر نزول قرآن بوده و ویژگی های زبان شناختی قرآن همان ویژگی های زبان شناختی موجود در زبان آن مردم است؛ یعنی چنان که در زبان عرب مجاز و کنایه، حذف و تقدیر، ایجاز و تفصیل، ‌و جز آن ها وجود دارد، در قرآن نیز این ویژگی ها به چشم می خورد.

بدیهی است که عرفی بودن زبان قرآن به معنای بشری و غیروحیانی بودن قرآن نیست. تردیدی نمی توان داشت که قرآن در عین حال که وحیانی است، به منظور فهم بشر در قالب زبان بشری (لسان عربی) نازل شده است (وحید بهبهانی، ۱۰۶؛ نکونام، «عرفی بودن…»، ۱۳ به بعد).

پیش فرض دیگر آن است که آیات قرآن با مقتضیات و حاجات زمان نزولش نازل شده و لذا ناظر به موارد و مصادیق زمان نزول خویش است (نکونام، درآمدی بر…، ۷۵ به بعد). هر واحد نزول قرآن به مثابه ی خطبه ی خطیبی حکیم و بلیغ است که حسب مقتضای حالات و حاجات مردم عصر و مصر نزول قرآن ایراد شده است. از این رو مقتضیات و اسباب نزول آیات قرآن در خود آیات انعکاس پیدا کرده است (همان، ۱۲۳).

مقتضیات و اسباب نزول قرآن دو دسته اند: برخی از آن ها رخدادهایی خاص و برجسته اند که نزول آیات معینی را ایجاب کرده اند و اسباب نزول قرآن به معنای خاص ناظر به همین قسم است و برخی دیگر شرایط عام حاکم بر فضای نزول قرآن به شمار می روند که می توان از آن به «فضای نزول قرآن» یا «اسباب عام نزول قرآن» تعبیر کرد؛ بنابراین می توان گفت: همه ی قرآن اسباب نزول داشته است، جز اینکه اسباب نزول برخی از آن ها خاص و اسباب نزول برخی دیگر از آن ها عام بوده است.

بی تردید، آیاتی که در تعابیر مشهور فاقد اسباب نزول خوانده می شوند، بدین توجه به شرایط محیطی، فرهنگی، ‌اجتماعی و دینی عرب عصر نزول نازل نگردیده و اساساً رمز بلاغت قرآن نیز در رعایت همین نکته بوده است؛ چرا که بلاغت کلام را به «رعایت مقتضای حال مخاطب» تعریف می کنند (هاشمی،‌۳۲)

البته لحاظ شرایط عصر نزول و رعایت مقتضای حال مخاطبان قرآن مستلزم اختصاص آیات قرآن به آن ها و عدم جاودانگی قرآن نیست (نکونام؛ همان ۷۶)؛ چون معارف و احکام قران موافق فطرت آدمی است و فطرت آدمی از عصری به عصری دیگر دگرگونی نمی پذیرد، فأقم وجهک للدین حنیفاً فطرت الله التی فطر الناس علیها لا تبدیل لخلق الله (روم /۳۰).

در قرآن از طرفی تصریح شده است که هر پیامبری به زبان قوم خود مبعوث می گردد (ابراهیم /۴) و لزوماً کتاب آسمانی هر یک از پیامبران (ص) به زبان قومش نازل گردیده و پیامبر اسلام (ص) نیز به همین جهت خود از میان عرب به پیامبری برانگیخته شده و کتاب آسمانی او هم به زبان عربی نزول یافته است: بلسان عربی مبین (شعرا/۱۹۵). از طرف دیگر تصریح گردیده است که قرآن برای هدایت و انذار همه ی آدمیان نازل شده است: و أوحی إلی هذا القرآن لأنذرکم به و من بلغ (انعام/۱۹). راه جمع میان این دو حقیقت این است که گفته شود، زبان قرآن عربی است، اما معارف و احکامش فراعربی است. پنهان نیست که بیان تفصیلی پیش فرض های بحث و ادله ی متعدد آن ها در این مقاله موجب خروج از بحث اصلی می گردد، لذا در این جا به همین اندازه بسنده می شود.

۲- بستر تاریخی نزول سوره ی علق

سوره ی علق زمانی نازل شده است که مدتی از بعثت رسول خدا (ص) سپری شده و در این مدت سوره ی حمد نازل، و وضو و نماز به آن حضرت آموخته شده بود و ایشان در ملأعام نماز می گزارد و قومش را پنهانی و انفرادی به نبوت خود می آگاهانید و آنان را به آیین خود فرا می خواند؛ اما بیشتر آنان او را دروغگو شمرده و از او روی گردانیده، از نمازگزاردن او در ملأعام جلوگیری می کردند و حتی برای مقابله با آن حضرت انجمن کردند و تصمیم گرفتند که به نحوی جلوی نماز گذاشتن آن حضرت را بگیرند. آنگاه سوره ی علق نازل شد و طی آن از آن حضرت خواسته شد، با استعانت از اسم ربّ بر نمازگزاردی خود ثابت قدم باشد و از توطئه ی قومش بیم به خود راه ندهد که خداوند آنان را کفایت خواهد کرد و چنانچه باز نایستند، آنان را به عذاب دچار خواهد ساخت.

شواهدی که این پیشینه و بستر تاریخی را برای سوره ی علق تأیید می کند، به قراری است که در پی می آید.

۲-۱) مضامین سوره ی علق

 

25,000 ریال – خرید

 تمام مقالات و پایان نامه و پروژه ها به صورت فایل دنلودی می باشند و شما به محض پرداخت آنلاین مبلغ همان لحظه قادر به دریافت فایل خواهید بود. این عملیات کاملاً خودکار بوده و توسط سیستم انجام می پذیرد.

 جهت پرداخت مبلغ شما به درگاه پرداخت یکی از بانک ها منتقل خواهید شد، برای پرداخت آنلاین از درگاه بانک این بانک ها، حتماً نیاز نیست که شما شماره کارت همان بانک را داشته باشید و بلکه شما میتوانید از طریق همه کارت های عضو شبکه بانکی، مبلغ  را پرداخت نمایید. 

 

مطالب پیشنهادی:
  • مقاله شخصیت سالم در اندیشه اسلامی، نگاهی به رابطه آن با نماز در دوران جوانی
  • مقاله تاریخ وجوب نمازهاى یومیه در اسـلام
  • مقاله نقش نماز در آرامش روان
  • تحقیق قرآن در قرآن
  • مقاله نماز
  • برچسب ها : , , , , , , , ,
    برای ثبت نظر خود کلیک کنید ...

    براي قرار دادن بنر خود در اين مکان کليک کنيد
    به راهنمایی نیاز دارید؟ کلیک کنید
    

    جستجو پیشرفته مقالات و پروژه

    سبد خرید

    • سبد خریدتان خالی است.

    دسته ها

    آخرین بروز رسانی

      شنبه, ۱۳ آذر , ۱۳۹۵
    
    اولین پایگاه اینترنتی اشتراک و فروش فایلهای دیجیتال ایران
    wpdesign Group طراحی و پشتیبانی سایت توسط دیجیتال ایران digitaliran.ir صورت گرفته است
    تمامی حقوق برایdjkalaa.irمحفوظ می باشد.