پایان نامه چرا در ایران نقد و انتقاد چالشهای سیاسی و اجتماعی بوجود می آورد


دنلود مقاله و پروژه و پایان نامه دانشجوئی

پایان نامه چرا در ایران نقد و انتقاد چالشهای سیاسی و اجتماعی بوجود می آورد مربوطه  به صورت فایل ورد  word و قابل ویرایش می باشد و دارای ۱۵۰  صفحه است . بلافاصله بعد از پرداخت و خرید لینک دانلود پایان نامه چرا در ایران نقد و انتقاد چالشهای سیاسی و اجتماعی بوجود می آورد نمایش داده می شود، علاوه بر آن لینک مقاله مربوطه به ایمیل شما نیز ارسال می گردد

 فهرست

فصل اول   ۱
کلیات   ۱
مقدمه :   ۲
بیان مسئله   ۴
تحدید موضوع   ۶
ضرورت و اهمیت تحقیق   ۶
سوال تحقیق   ۸
هدف تحقیق   ۸
فرضیه های تحقیق   ۹
پیشینه تحقیق   ۹
روش تحقیق :   ۱۱
تحلیل محتوی   ۱۱
فصل دوم   ۱۳
مفاهیم و اصطلاحات تحقیق   ۱۳
مروری بر تعریف نقد و انتقاد در لغت نامه ها و دایره المعارف   ۱۴
فصل سوم   ۱۹
مبانی نظری   ۱۹
رابطه نقد و انتقاد با سیاست جامعه چیست ؟   ۲۰
نقد و انتقاد بر مبنای روابط اجتماعی در ادبیات فارسی   ۲۰
۱_حوزه رواشناسی گفتمان   ۲۱
۲_حوزه جامعه شناسی   ۲۲
تبیین ارزشی مرتن  برای گفتمان  نقد و انتقاد گروههای سیاسی ، اجتماعی در یک نظام اجتماعی   ۲۹
دیدگاه ساخت اجتماعی در مورد گفتمان نقد و انتقاد سیاسی اجتماعی   ۳۸
دیدگاه کارکرد اجتماعی در مورد گفتمان نقدوانتقاد سیاسی، اجتماعی   ۴۰
دیدگاه نظم اجتماعی در مورد گفتمان نقد و انتقاد سیاسی ،اجتماعی   ۴۳
دیدگاه تضاد یا انتقاد اجتماعی درمورد گفتمان نقدو انتقاد سیاسی و اجتماعی   ۴۵
فصل چهارم   ۴۸
گفتمان انتقاد سازنده درون گروهی چیست   ۴۸
یک منتقد سازنده در گروه چیست؟   ۴۹
شرایط انتقاد سازنده درون گروهی براساس نظریه هندوی و ایزینگر:   ۵۰
۱٫ استقبال از انتقاد   ۵۰
۲٫به طور استراتژیک انتقاد شود:   ۵۱
۳٫ انتقاد بهبود گرا باشد.   ۵۲
۴٫ خود باوری مخاطب حفظ شود.   ۵۲
۵٫ برای گفتمان انتقادی از کلمات صحیح استفاده شود.   ۵۳
۶٫ انتقاد خود را ارزیابی کنیم:   ۵۴
۷٫ مخاطب خود در فرایند انتقاد شرکت دهیم:   ۵۵
۸٫ بدون هیچ ((اما)) شایستگیها را متذکر شویم.   ۵۵
۹٫ آنچه انتقاد می کنیم شفاف و واضح باشد.   ۵۶
۱۰٫ وقت شناس باشیم:   ۵۶
۱۱٫انتقاد درون گروهی باسوالات سقراطی انجام شود.   ۵۷
۱۲٫ وقتی کلمات کار ساز نیستند اقدام کنید .   ۵۷
۱۳٫در انتقادات خود انگیزه ای قرار دهیم:   ۵۸
۱۴٫ از دنیای مخاطبان خود استفاده کنید؟   ۵۹
۱۵٫ معیارهای خود را برای انتقاد بشناسید:   ۵۹
۱۶٫ قبل از انتقاد به خودتان گوش دهید:   ۶۰
۱۷٫هنگام انتقادخونسرد،آرام و متمرکز باشیم:   ۶۰
نتیجه گیری:   ۶۱
فصل پنجم   ۶۲
نقد رقابت آور در گفتمان سیاسی اجتماعی   ۶۲
نقد رقابت آور در گفتمان سیاسی اجتماعی   ۶۳
الف_نخبگان   ۶۴
ب_ احزاب سیاسی   ۶۶
احزاب مانند بنگاه اقتصادی   ۶۹
د_ دموکراسی   ۷۲
ه_ اصل رقابت چیست؟   ۷۴
و_ حکومتهای دموکراتیک   ۷۴
ز_ قدرت _ اقتدار_ مشروعیت_   ۷۸
انواع قدرت سیاسی   ۷۹
نتیجه گیری فصل پنجم   ۸۰
فصل ششم   ۸۴
بررسی جایگاه نقد و انتقاد در بین گروههای سیاسی اجتماعی ایران   ۸۴
جامعه آماری   ۸۵
گفتمان نقد و انتقاد بین گروههای سیاسی اجتماعی فعال در حال حاضر ایران   ۸۶
چگونگی شکل گیری این دو جریان فکری اصولگرایان و اصلاح طلبان   ۸۶
-نحوه تحلیل محتوای روزنامه مورد نظر   ۸۹
شاخص سازی   ۹۰
تعریف عملیاتی شاخصهای مورد نظر   ۹۲
۱- فرافکنی مشکلات:   ۹۲
۲- انتقاد تخریبی از رقیب:   ۹۲
۳- گذشته نگری:   ۹۲
۴-مورثی بودن حکومت:   ۹۳
۵- سوء استفاده از مذهب :   ۹۳
۶- انگ زنی Labeling Theory:   ۹۳
۸- کنترل نخبگان غیر حاکم یا کنترل اجتماعی (Socil control)   ۹۴
۹- سرکوب عقاید (مانع تراشی بر سر اصل رقابت):   ۹۴
۱۰- ارجعیت حقوق نظم موجود بر حقوق شهروندی:   ۹۴
۱۱- تصویت قوانین کنترل کننده:   ۹۵
۱۲- کانالهای نظارتی هرمی:   ۹۵
۱۳- عدم پذیرش انتقاد درون گروهی:   ۹۵
۱۴- برخورد آمرانه با رقیب:   ۹۶
۱۵- غیر قانونی خواندن خواسته های نخبگان حاکم:   ۹۶
۱۶- عدم اعتماد به نخبگان حاکم:   ۹۶
۱۷- مشروعیت سازی عملکرد خود:   ۹۶
۱۸- پذیرش روابط اجتماعی قراردادی:   ۹۶
۱۹- شکستن اقتدار نخبگان حاکم:   ۹۷
۲۰- پذیرش اصل رقابت:   ۹۷
۲۱- فعالیت در چارچوب قانون:   ۹۷
۲۲- تلاش برای کسب قدرت: یکی از شاخصه های مشترک   ۹۸
۲۳- پذیرش تکثرگرایی قدرت: از شاخصه های دیگر   ۹۸
۲۴- آینده نگری: یکی از شاخصه های اختصاصی   ۹۸
۲۵ توجه به خیر مشترک:   ۹۹
۲۶-تحمل گفتمان اتنتقادی مخالفین:   ۹۹
۲۷- ارایه برنامه مشخص:   ۹۹
۲۸- تخصصی بودن تصمیمات:   ۱۰۰
۲۹- پذیرش انتقاد درون گروهی:   ۱۰۰
۱- تحلیل محتوی داده های جدولی   ۱۰۲
۲-تحلیل داده های تیتر انتخاباتی روزنامه های جمهوری اسلامی، کیهان و یاس نو در عرض یک ماه قبل از رأی گیری مجلس هفتم(۱۳۸۲)   ۱۱۷
۱-۳- مقایسه زمانی تیتر انتخاباتی روزنامه های مورد نظر   ۱۳۰
فصل هفتم   ۱۳۴
بحث و نتیجه گیری   ۱۳۴
نتیجه گیری   ۱۳۵
پیشنهادات   ۱۳۷
فهرست منابع   ۱۳۹

فهرست منابع

۱-   آریان پور،م . ، ۱۳۷۹ ه.ش، فرهنگ یک جلدی (انگلیسی- فارسی) ص ۳۱۰

۲-   معین، م. ،فرهنگ لغت فارسی، جلد یک،ص۳۶۵

۳-   دهخدا، ع.، فرهنگ لغت فارسی، جلد اول ص۲۹۶

۴-   دهخدا، ع.، فرهنگ لغت فارسی، جلد چهار ص ۴۸۷۵

۵-   آریان پور، م.، ۱۳۷۹ ه.ش، فرهنگ یک (انگلیسی-فارسی) ص۳۱۰

۶-   معین، م، فرهنگ لغت فارسی جلد یک، ص۴۷۸۵

۷-   دهخدا، ع. ، فرهنگ لغت فارسی، جلد اول، ص۶۸۹ – ۶۹۱

۸-   دهخدا ، ع. ، فرهنگ لغت فارسی، جلد اول ص ۱۸۲

۹-   رتیزر، ج.، ۱۳۷۹ ه.ش، ترجمه ثلاثی، م. ، نظریه جامعه شناسی دوران معاصر، ص۴۰۶

۱۰-     کوئن، ب.، ۱۳۷۷ ه.ش، ترجمه ثلاثی، م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نشر توتیا، ص۹۴

۱۱-     کوئن، ب. ، ۱۳۷۷ ه.ش، ترجمه ثلاثی، م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نشر توتیا ص ۹۵

۱۲- کوئن، ب. ، ۱۳۷۷ ه.ش، ترجمه ثلاثی، م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نشر توتیا ص۹۴

۱۳- کوئن، ب. ، ۱۳۷۷ ه.ش، ترجمه ثلاثی، م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نشر توتیا ص ۹۵

۱۴- ابوالحسن تنهائی،ح.، ۱۳۸۲ ، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۷۰

۱۵- ابوالحسن تنهائی،ح.، ۱۳۸۲ ، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۵۴

۱۶- ابوالحسن تنهائی، ح. ،درآمدی بر مکاتب و نظریه جامعه شناسی، ص۲۰۴

۱۷- ابوالحسن تنهائی، ح. ،۱۳۸۲ ، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۷۵

۱۸- گیدنز، آ. ، ۱۳۷۹ه.ش، ترجمه صبوری، م.،جامعه شناسی، تهران، نشرنی، ص۳۴۲

۱۹- کوئن، ب. ،۱۳۷۷ ه.ش، ترجمه ثلاثی،م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نشر توتیا، ص۹۵

۲۰- توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۱۲۵

۲۱-توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۱۲۴

۲۲-توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۱۲۶

۲۳-توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۲۲۵

۲۴-توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۱۴۱

۲۵-توسلی،غ.، ۱۳۷۶ ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین ..«سمت» ، ص۱۲۹

۲۶- ابوالحسن تنهایی،ح.،۱۳۸۲ ه.ش، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۸۳

۲۷- گیدنز،آ.، ۱۳۷۹ ه.ش، ترجمه صبوری،م.، جامعه شناسی، نشرنی، ص۷۵۴

۲۸- ابوالحسن تنهایی،ح.، ۱۳۸۲ ه.ش، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۸۵

۲۹- ابوالحسن تنهایی،ح.، ۱۳۸۲ ه.ش، جامعه شناسی نظری، تهران، انتشارات بهمن برنا، ص۸۶

۳۰- توسلی،غ.، ۱۳۷۶ه.ش، نظریه های جامعه شناسی، تهران، سازمان مطالعه و تدوین …«سمت»، ص۲۲۱

۳۱- گیدنز، آ.،۱۳۷۹ ه.ش، ترجمه صبوری،م.، جامعه شناسی، تهران،نشرنی، ص۷۵۶

۳۲- محسن تبریزی،م.،۱۳۸۰ ه.ش، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، برگرفته از جزوه بررسی مسائل اجتماعی ایران و کار تحقیقی قاچاق کالای حسین زارعی

۳۳- محسن تبریزی،۱۳۸۰ ه.ش، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، برگرفته از جزوه بررسی مسائل اجتماعی ایران و کار تحقیقی قاچاق کالای حسین زارعی

۳۴- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۱۳۸

 ۳۵ – وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۲

  ۳۶- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص ۵

۳۷- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۶

۳۸- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۹

۳۹- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۱۲

۴۰- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۱۳

۴۱- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۱۶

۴۲- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۱۹

۴۳- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۲۳

۴۴- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۲۶

۴۵- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۳۱

۴۶- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۳۶

۴۷- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۳۸

۴۸- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۴۴

۴۹- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۴۵

۵۰- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۵۴

۵۱- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۵۸

۵۲- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۶۳

۵۳- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۶۶

۵۴- وایزنیگر،ه.،۱۳۸۱ ه.ش، قدرت انتقاد سازنده، تهران، م.چ.ع.م ص۷۰

۵۵- گیدنز،آ.، ۱۳۷۹ ه.ش، ترجمه صبوری،م.، جامعه شناسی، تهران، نشرنی، ص۶۹۱

۵۶- گیدنز، آ.، ۱۳۷۹ ه. ش، ترجمه صبوری، م.، جامعه شناسی، تهران، نشرنی، ص۱۲۰

۵۷- گی روشه، ۱۳۷۹ ه.ش، ترجمه وثوقی،م.، تغییرات اجتماعی،تهران، نشرنی، ص۱۲۱ ۵۸- باتامور، تی.بی، ۱۳۷۷ه.ش،ترجمه طیب،ع.، نخبگان وجامعه ، نشره شیرازه ،ص۱۱۶

۵۹-باتامور، تی.بی،۱۳۷۷ ه.ش،ترجمه طیب،ع. ،نخبگان و جامعه،نشره شیرازه ،  ص ۱۱۳

۶۰-گیروشه،۱۳۷۹ه.ش،ترجمه وثوقی ،م. ،تغییرات اجتماعی،تهران، نشرنی، ص۱۳۲-۱۲۲

 ۶۱-باتامور،ت.،۱۳۷۸ه.ش،ترجمه صبوری،م.،جامعه شناسی سیاسی،تهران،انتشارات کیهان ص۸۳

۶۲-گیونز،آ.. ،۱۳۷۹ه.ش،ترجمه صبوری،م.،جامعه شناسی ،تهران ،نشرنی ،ص ۳۵۰

۶۳-بشیریه،ح.،۱۳۸۰ه.ش،جامعه شناسی سیاسی،تهران،نشرنی،ص۱۲۲

۶۴-زیبا کلام ،ص.،۱۳۷۸ه.ش،عکس های یادگاری با جامعه مدنی،انتشارات روزنه،ص ۱۴۲

۶۵-باتامور،تی.بی،۱۳۷۷ه.ش،ترجمه طیب،ع.،نخبگان وجامعه،نشره شیرازه،ص۱۴۳

۶۶-گیونز،آ.،۱۳۷۹ه.ش،ترجمه صبوری،م. ،جامعه شناسی،تهران،نشرنی،ص۳۴۴

۶۷-بشریه،ح. ،۱۳۸۰ه.ش،جامعه شناسی سیاسی ،تهران ،نشرنی ،ص۳۳۹

۶۸-باتامور،تی.بی،۱۳۷۷ه.ش،ترجمه طیب ،ع.،نخبگان وجامعه،نشره شیرازه،ص۱۳۸

۶۹-صبوری ،م.،۱۳۷۹ه.ش-جزوه درس جامعه شناسی سیاسی،دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

۷۰-باتامورفت.،۱۳۷۸ه.ش،ترجمه صبوری،م.،جامعه شناسی سیاسی،تهران،انتشارات کیهان ص۲۷

۷۱-راش،م. ،۱۳۷۷ه.ش،ترجمه صبوری،م. ،جامعه شناسی سیاسی،تهران ،انتشارات سمت ص۸۹

۷۲-باتامور،ت. ،۱۳۷۸ه.ش،ترجمه صبور ،م. ،جامعه شناسی سیاسی ،تهران ،انتشارات کیهان،ص ۳۱

۷۳- گیدنز، آ.، ۱۳۷۹ هـ . ش، ترجمه صبوری، م. ، جامعه شناسی، تهران، نشر نی، ص ۳۴۳

۷۴- باتامور، ت.، ۱۳۷۸ هـ. ش، ترجمه صبوری ، م. ، جامعه شناسی سیاسی، تهران،  انتشارات کیهان، ص ۸۳٫

۷۵- راش، م، ۱۳۷۸ هـ. ش، ترجمه صبوری، م. ، جامعه شناسی سیاسی، انتشارات سمت، ص ۱۲۸٫

۷۶- راش ، م، ۱۳۷۸ هـ.ش، ترجمه صبوری ، م.، جامعه شناسی سیاسی، انتشارات سمت، ص ۱۲۴٫

۷۷- با تامور، تی. بی، ۱۳۷۷ هـ. ش، ترجمه طیب، ع. ، نخبگان و جامعه، نشر شیرازه، ص ۱۷٫

۷۸- صبوری، م. ، ۱۳۷۹ هـ.ش – جزوه درس جامعه شناسی سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران.

۷۹- با تامور، تی، بی، ۱۳۷۷ هـ. ش، ترجمه طیب، ع، نخبگان و جامعه ، نثره شیرازه، ص ۱۳۹٫

۸۰- صبوری، م.، ۱۳۷۹ هـ . ش، جامعه شناسی سازمانها، نثر شب تاب­ص۷۷-۷۳٫

۸۱- راش، م. ، ۱۳۷۷ هـ. ش، ترجمه طیب، ع. جامعه شناسی سیاسی، انتشارات سمت ص ۵۱-۴۸

۸۲- کوئن، ب. ، ۱۳۷۷ هـ. ش، ترجمه ثلاثی، م.، درآمدی به جامعه شناسی، تهران، نثر توتیا، ص ۲۹۹٫

۸۳- صبوری،م.،۱۳۷۹هـ. ش ، جامعه شناسی سازمانها، نشر شب تاب ص ۷۳-۷۰٫

۸۴- بشیریه، ح. ، ۱۳۸۰ هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۳۳۹٫

۸۵- بشیریه، ح. ، ۱۳۸۰ هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۶۱٫

۸۶- روزنامه اطلاعات، ۲۳/۱۲/۱۳۵۷ و ۱/۱۲/۱۳۵۷٫

۸۷و۸۸- روزنامه سلام، ۲۱/۲/۷۶ ، ص ۹٫

۸۹- ساروخانی،ب.،۱۳۷۵هـ.ش، دایره النعارف علوم اجتماعی، جلد دوم، ص ۶۲۳٫

۹۰- بشیریه ، ح، ۱۳۸۰هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی ، تهران، نثر نی، ص ۶۰٫

۹۱- بشیریه ، ح، ۱۳۸۰هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی ، تهران، نثر نی، ص ۳۳۹٫

۹۲- بشیریه ، ح، ۱۳۸۰هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی ، تهران، نثر نی، ص ۶۰٫

۹۳- ساروخانی، ب. ، ۱۳۷۵ هـ. ش، دایره المعارف علوم اجتماعی، جلد یک، ص ۴۳۰٫

۹۴-بشیریه، ح.، ۱۳۸۰ هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۳۳۹٫

۹۵- ساروخانی ، ب. ، ۱۳۷۵ هۀ. ش، دایره المعارف علوم اجتماعی، جلد۲، ص ۷۵۹٫

۹۶- بشیریه، ح.، ۱۳۸۰ هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۳۴۰٫

۹۷- بشریه، ح.، ۱۳۸۰ هـ. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۶۶۱٫

۹۸- ساروخانی، ب. ، ۱۳۷۵ ه. ش، دایره المعارف علوم اجتماعی، جلد ۲، ص ۶۶۱٫

۹۹- باتامور، تی. بی، ۱۳۷۷ هـ. ش، ترجمه طیب، ع. ، نخبگان و جامعه ، نثر شیرازه، ص ۱۷٫

۱۰۰- بشیریه ، ح.، ۱۳۸۰ه. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص ۶۵٫

۱۰۱- بشیریه ، ح.، ۱۳۸۰ه. ش، جامعه شناسی سیاسی، تهران، نثر نی، ص۱۲۳٫

مروری بر تعریف نقد و انتقاد در لغت نامه ها و دایره المعارف

در ادبیات عامه و شفاهی فارسی نقد و انتقاد به صورت مترادف هم  مورد  استفاده قرار می گیرد . اما از نظر ادبیات کتبی این مفهوم با همدیگر تفاوت اساسی  دارند . در این مقوله  ابتدا  مفهوم  انتقاد  و سپس مفهوم نقد مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

الف_مفهوم انتقاد

انتقاد یک واژه  عربی است که در انگلیسی  ((  critical)) 1  یعنی انتقادی ، انتقاد آمیز، نکوهشگرانه وخرده گیرانه آمده است . درلغت نامه های فارسی انتقاد مفاهیمی مختلف به خود می گیرد از جمله درفرهنگ معین  (( انتقاد معادل سره کردن ، نقد گرفتن پول ،

جداکردن خوب ازبدی هاخرده گرفتن،به گزینی مطرح شده) ۲ ودرفرهنگ لغت دهخدا  انتقاد  معادل  (( نیست گردانیدن، نابودساختن ، تمامی چیزی  را گرفتن ، به تمام چیزی را گرفتن ، استیفاء حق وشیر دوشیدن))۳ معنی شده واضافه می شود در لغت نامه دهخدا

 ((  نهی از منکربه معنی باز داشتن¸منع کردن،انکارکننده،خلاف امر،مترادف کلمه(انتقاد) در ادبیات فارسی است. )) ۴

همانطور که  ملاحظه  می شود انتقاد در تمامی معانی خود به صورت یک فعل امر منفی به کار رفته یعنی تلاش شده به عنوان یک فعل بازدارنده و بر اساس بایدونباید ها حدود و اندازه ها مشخص شود.

بر خوردهای کلامی انتقادی درحوزه روابط سیاسی،اجتماعی هر جامعه معانی خاص خود را دارد به طوری که شیوه  انتقاد یکی از  عوامل مرز  بندی افکار و اندیشه های افراد و گروههای اجتماعی در یک جامعه می شود. که در جای خود در این موارد بحث خواهد شد .

ب_تعریف نقد

نقد نیز همانند انتقاد یک واژه عربی است که در زبان  انگلیسی criti.cism)) )) 5  به معنی نقد ، هنر سنجی ،علم و اصول هنر سنجی ،مقاله ها ،خطابه ای انتقادی ،نکوهش ،عیب جویی ،خرده گیری و تنقید آمده است.

امادرلغت نامه های فارسی مفهوم نقدبرخلاف انتقاددرحوزه های وسیع تری بکار رفته از جمله نقدبه معناهای((جدا کردن دینارودرهم،سره ازناسره،بهای مال وغیره به هنگام خرید آن داده شود ،سکه فلزی وپول رایج،زر و سیم سره رایج،نقدکردن مالی را تبدیل به پول نقد و رایج کردن))۶

یادرآنچه درحال داده شودخلاف نسیه ،مال حاضروپول حاضروآماده،خلاف  نسیه  وعده و حواله))۷یا در کتب ادبی فارسی بارها از مفهوم نقد در زمینه های مختلف استفاده شده است به طور خلاصه به چند مورد از آنها اشاره می شود .

از او رسید به تو نقد صد هزار درهم

                                                   زبنده بودن او چون کشید شاد مال(عنصری)

گوید به نسیه نقد ندهد هر که نیک است اخترش

                               با زرق نفروشد تنش در دام خوش آرد سرش ( ناصر خسرو)

نسیه نده نقد اگر چند نیز

                                                     به خرما بود وعده و نقد خار( ناصرخسرو)

چمن حکایت اردیبهشت می گوید

                                              نه عاقل است که نسیه خرید و نقد بهشت(حافظ)

چون رفت آن نقد سیمین باز در سنگ

                                                        زنقد سیم شود دست جهان تنگ(نظامی)

نقدها را بود آیا که عیاری گیرند

                                                    نه هوصومعه داران پی کاری گیرند (حافظ)

هم از آن کس دهش نقد که اودادت

                                                    نقد او باید بردنت به بازارش (ناصر خسرو)

امروز با غم فزونترم از دی

                                                       وامسال به نقد کمتر از پارم(مسعود سعد)

نقدی که قدر بخشد چه قلب و چه رایج

                                            لفظی که قضا راند چه سلب و چه ایجاب (خاقانی)

شبانگه چو نقدش نیامد به دست

                                                      زدلتنگی آمد به کنجی نشست(سعدی)

نقد خود را به کسی مسپار

                                                     که پشیمان شوی در آخر کار(اوحدی)

اما می ترسیدم که ازشهوت  بر خاستن لذت

                                    نقد را پشت پای زدن کاری دشوار است(کلیله ودمنه)

زآنکه صوفی در دم نقد است مست

                                                      لاجرم از کفر و ایمان برترست(مولوی)

چو نقدی را دو کس باشد خریدار

                                                              بهای نقد بیش آید پدیدار(نظامی)

هنگام مدح اودل مدحت کنان او

                                                       از بیم نقد اوبه هراسد ز شاعری(فرخی)

ما و شما را به نقد بی خودی در خور است

                                                 زآنکه نگنجد در او هستی ما و شما (نظامی)

دامن او به دست من روز قیامت افتد

                                                 عمر بنقد میرود در سر گفتگوی او (سعدی)

طبع که با عقل به دلالگی است

                                                         منتظر نقد چهل سالگی است (نظامی)

نقد حال خویش را گر پی بریم

                                                        هم زدنیا هم ز عقبی بر خوریم(مولوی)

دین سره نقدی است به شیطان مده

                                                              باده فغفور به سگبان مده (نظامی)

یک ذره غم تو خوشتر آید

                                                                از نقد حضور غمگساران(عطار)

دگر نقد شاهانه آنجا نیافت

                                                      ستوران رها کرد و آنجا شتافت(نظامی)

بزرگان که نقد صفا داشتند

                                                            چنین خرقه زیر قبا داشتند(سعدی)

نقد صوفی همه صافی بی غش باشد

                                                                  ای بسا خرقه که موجب آتش

اضافه می شود در لغت نامه دهخدا ( معادل نقد را مفهوم امر به معروف را به کاربرد که اشاره به امر کردن به نیکویی است یادرتعابیرمردم فرمان دادن وتوجیه کردن مردم به نیکی است که سعدی می گوید.

مرا  امر معرف دامن گرفت                        فضول آتشی گشت در من گرفت ) ۸

ج_تفاوت نقد و انتقاد در لغت نامه های فارسی

 نکاتی که ازاین تعاریف به دست می آید:

۱_ نقددریک حوزه وسیع ازاقتصاد،سیاست،کلام،عرفان، نقدحال و… به کار رفته ولی از مفهوم انتقاد به صورت آشکار مستقیم کمتر استفاده شده

۲_ نکته اینکه انتقاد بیشتربایک فعل بکار رفته درحالی که نقد ازیک گفتمان نرمتری و وسیع تربرخوردار بوده بیشتر به صورت تفسیری و یا امر به نیکویی بوده است.

۳_ بر خلاف ادبیات شفاهی  و محاوره ای ،امروزی تفاوت در ادبیات کتبی مفهام نقد و انتقادازنظرمکانی ،زمانی،فضا،دستوری و… به وضوح مشاهده می شود .

۴_ با اینکه بین مفهام نقدوانتقاد تفاوت اساسی مشاهده می شود ولی این تفاوتها  از نظر کارکردی ، ساختاری و حتی تضادها به صورت مکانیکی یا  همان سنتی  پرداخته شده.

۵_نکته آخر اینکه در این رساله تلاش خواهد شد نقد و انتقاد با تعریف و تقسیم بندی مشخص علمی که بتواند از نظرکارکرد ، ساختار ، تضاد ،نظم اجتماعی موردمطالعه قرار گیرد.

رابطه نقد و انتقاد با سیاست جامعه چیست ؟

همانطورکه در بیان مسئله مطرح شد . موتور حرکتی هر جامعه سیاسی و اجتماعی  زبان گفتمان  است که بصورت نقدوانتقاد توسط نخبگان احزاب سیاسی یا نخبگان گروههای فشارویاتوسط اندیشمندان وآگاهان هر جامعه مطرح می شود.

که نوع تفکرو سلطه هرکدام از این گروهها مسیرجامعه را از نظرگفتمان  انتقادی یا نقد  رقابت آورمشخص می کند.

که فصل پنجم این رساله  بطور مفصل به این موضوع اختصاص یافته است.اما چار چوب نظری بررسی جایگاه نقدوانتقاددرحوزه گفتمان سیاسی اجتماعی ایران را باضمایر فاعلی ادبیات فارسی آغاز می کنیم.

نقد و انتقاد بر مبنای روابط اجتماعی در ادبیات فارسی

خمیر مایه اصلی علم جامعه شناسی را سه مفهوم انسان،روابط و جامعه تشکیل می دهد. و دانشمندان زیادی برای تعریف و شناساندن هرکدام از مفاهیم فوق تلاشهای زیادی کرده

اند. ازاین تعاریف می گذریم. اما این سه مفهوم مکمل همدیگر بوده وهستند.عدم وجود  هرکدام ناقض دیگری است یعنی اگرانسان نباشد روابط وجامعه معنی نداردویا اگرروابط وحرکتی ازانسان سرنزند انسان مرده بیش نیست  وهرگز جامعه  مردگان  شکل نخواهد  گرفت.پس درشکل گیری یک جامعه علاوه بروجودانسانی روابط اجتماعی نیزبسیارمهم است.

دراین مقوله تلاش خواهدشدنقدوانتقادبعنوان یک پدیده روابط اجتماعی درحوزه گفتمان سیاسی واجتماعی ایران بررسی شود.ابتدا نوع روابط انسانی بر مبنای ضمایر اصلی ادبیات فارسی،نوع روابط  و حوزه مطالعه آنها مختصرا تعریف وتوصیف خواهد شد .از آنجا که  ضمایراصلی ادبیات فارسی شامل من،تو،او،ما،شماو آنها است که دراین میان من ،توو او ضمایر مفرد  هستند و روابط فردی را می سازند در حوزه  روانشناسی مورد  مطالعه قرار می گیردوما، شماوآنها ضمایر جمعی هستندکه در این ضمایر روابط جمعی مطرح است در نتیجه  در حوزه  جامعه شناسی  مورد مطالعه قرار می گیرد .

۱_حوزه رواشناسی گفتمان

۱_۱_ من((I))

دراین گفتمان روابط انسان درونی است یعنی انسان باخودش درارتباط است که میتواند خودش راتشویق ،ملامت،کنترل،تحقیر،توجیه، قدرتمند،ذلیل،…هزاران رفتار دیگر نسبت به خودش داشته باشد .

اسکینرچنین رفتاررا ((رویدادهای خصوصی)) یا رویدادهای که درون فرد رخ می دهد و مستقیما به مشاهده دیگران در نمی آیند))۹  عنوان می کنددرچنین ارتباطی فرض بر این است فردهرچه نسبت به رفتاردرونی خود عقلانی و ارگانیکی عمل کندهمانقدرمی تواند واقعیتهای اجتماعی اطراف خود رادرک کند ودر نتیجه به اصلاح امور خودش بپردازد و چنین رفتار اصلاحی را گفتمان  انتقاد درونی که مستقیما با رفتار انسان در ارتباط  است می نامیم و نتیجه آن سازنده تلقی می کنیم.

۲_۱_تو ((you))

دراین نوع گفتمان روابط انسانها رو در رو و یا رخ در رخ جلو همدیگر قرار می گیرند. ونسبت به همدیگرکنش متقابل انجام میدهندکه این کنشها به صورت موازی ودو طرفه ومستقیم می باشد . در چنین  روابطی فرض  براین است هرچه روابط عقلانی وارگانیکی باشد،گفتمان نقدصورت می گیردکه نتیجه آن رقابت سالم این دو کنش گر خواهد شد.

۳_۲_او((he،she))

دراین نوع گفتمان روابط انسانهارو درروی همدیگر قرار نمی گیرند وهمدیگررا ملاقات  نمی کنند که نسبت به همدیگرکنش مستقیم انجام دهند،پس درچنین روابط ارتباط یک طرفه وغیرمستقیم است. دراین شرایط وقتی کنشی ازطرف یک کنشگرصورت میگیرد وفردغایب نمی تواندبه آن کنش، واکنش نشان دهد ممکن است دچار مشکل شود و یا

یا آسیبهای دیگر ببیند و اصولا درمفاهیم دینی چنین رفتاری اگر درست باشد غیبت می گویند و اگردروغ نباشد تهمت تلقی می شود وهردومورد ازنظراسلام فعل حرام است در

این موردفرض رابراین می نهیم که چنین رفتاری،انتقاد یک طرفه غیر مستقیم و تخریب کننده شخصیت دیگران است.

۲_حوزه جامعه شناسی

دربحث ضمایرفردی مشاهده کردیم اصولا برخوردها  وروابط به صورت فردی بوده می توانند درحوزه روانشناختی مورد مطالعه  قرارگیرد . اما ضمایرجمعی ((ما،شما،آنها)) چون

ارتباط دونفروبیشتربه صورت گروهی مطرح است.درنتیجه تلاش خواهدشددرادامه بحث  ازاین سه مفهوم ((ما،شما،آنها))  بیشتر استفاده شود . برای اینکه پایه  اصلی  شکل گیری گروه وجامعه روابط میان((ما،شما،آنها))می باشد.

۱_۲_ما((we))  

دراین نوع گفتمان روابط متقابل مطرح می شود.ازویژگیهای چنین روابط(تماس مستقیم،

صمیمانه ورو در روی گروه با همدیگر ، پیوندهای  عاطفی نیرومند ، پایداری و داوم و استحکام پیوندهای محبت میان اعضا و چنین گروه را بروس کوئن گروه خودی یا گروه مایی می نامند)۱۰

ازنظر تونیس جامعه شناس آلمانی (روابطی که براساس اشتراک اجتماعی صورت  گیرد گماینشافت نامیده می شود که نشان دهنده پیوندهای نزدیک، صمیمانه وشخصی، علاقه صمیمانه به رفاه  همدیگر همکاری ورفاه متقابل مشخص می شود)۱۱

اما نکته ای که در چنین روابط اهمیت دارد ارتباط مستقیم و دو طرفه و برخوردی است یعنی اینکه در چنین روابطی کنش ها درگروه  به صورت مشورتی و متقابل صورت می گیرد. پس فرض رابراین می گیریم نوع گفتمان در گروه ((ما)) یی براساس انتقادباشد تا اینکه نتیجه حاصله ، سازندگی درون گروهی را شکل دهد. نکته ای بایدکه به آن اشاره کرد اصولا در یک نظام اجتماعی گروه ((ما))یی حاکمیت را در دست دارد .

۲_۲_شما ((you))

دراین نوع گفتمان روابط نسبت گروه ((ما)) یی ارتباط دو طرفه ، مستقیم وموازی مطرح

است یعنی این دوگروه با افراد مشخص و مستقل درکنار همدیگربرای یک هدف اما با

روش مستقل تلاش می کنند.مثال: دو تیم فوتبال رقیب را در نظر می گیریم که در یک زمین باهمدیگر مسابقه می دهندکه هرکدام با روش خودش اماهردوبرای پیروزی تلاش می کنند مشاهده می شود در چنین بازی ارتباط دو طرفه،مستقیم و موازی یعنی در کنار هم می باشد . بدون اینکه درکارهمدیگر تداخل  ایجاد کنند هرتیم دنبال  موفقیت  خودشان هستند از نظربروس کوئن چنین روابط ،گروههای بیرونی را شکل می دهند که (اعضای گروه بیرونی غالبا یکدست می نمایند .گروه بیرونی در چشم اعضای یک گروه خودی  افراد با صفات متنوع به نظر نمی آیند ، بلکه  بیشتر  صورت  یک گروه  همگون  جلوه می کنند.)۱۲

وازنظرتونیس چنین روابط نمایانگرجامعه است که به عنوان گز لشافت مطرح می کندو (ویژگی های جامعه گز لشافت رقابت،نفع شخصی،کارایی،پیشرفت و تخصص می باشد که درروابط گز لشافت نقشهای بسیار ساختارمند قراردادها، وظایف ومسئولیتهای اعضاء  را تعیین می کنند.)۱۳

در این روابط عدم دخالت درکارگروه متقابل یک اصل اساسی می باشد .که در گفتمان سیاسی اجتماعی، هرجامعه تعیین کننده هست. چون در ارتباط ما و شما هر نوع انتقاد به منزل دخالت درکارگروه متقابل می باشد.درچنین ارتباط نقدعملی مهم است.یعنی اینکه گروه متقابل می تواند با تلاش وکوشش خواسته  خود را بدون  برخورد به گروه متقابل انتقال دهند . مثال در بازی فوتبال که دو گروه مقابل هم بازی می کنند به همدیگرنمی توانندبگویندخوب یابد بازی کنندبلکه بانوع بازی که می تواندسرعتی، قدرتی و … باشد تیم مقابل رابه واکنش وادارمی کنند .دراین زمینه دربحثهای نظری بیشترصحبت خواهد شد.

پس فرض را براین می گیریم نوع گفتمان دربین گروههای ما و شما به صورت نقد باشد و نتیجه آن اصل رقابت.

۳_۲_آنها((they ))

دراین نوع روابط نسبت به((ما))  ارتباط غیرمستقیم ویک طرفه است چون کنش گروهی که ازماسرمی زندوگروهی که حضور فیزیکی ویاحتی ارتباط کلامی با((ما)) نداشته باشد ارتباط دو طرفه وجود ندارد در نتیجه هرکنشی که ما انجام می دهیم درگفتمان سیاسی ، اجتماعی به عنوان یک انتقاد تخریبی است یعنی اینکه هرعملی وکنشی که گروه ((ما))  نسبت به یک گروه غایب که با ((ما)) هیچ هدف و روش مشترکی  ندارد باعث آسیب پذیری گروه غایب می شودواین آسیب زدن درگفتمان سیاسی و اجتماعی آثار تخریبی  داردمثال:ایران وآمریکا با همدیگر ارتباط سیاسی مستقیم ندارنددرنتیجه هرکنش سیاسی که ازطرف این دوکشورنسبت به همدیگر انجام شودعمل انتقادی است وتخریب کننده   و چنین عملی را یا گفتمانی را انتقاد می نامیم که نتیجه آن تخریب کننده که اصولا در  مورددشمن به کارمی رود.به طورخلاصه آنچه درمورد نقدوانتقادبرمبنای روابط اجتماعی درادبیات فارسی بیان شد درجدول زیرمطرح می شود.

آنچه ازتحلیل جدول بالا به دست می آوریم این است که ضمایر فاعلی به عنوان ابتدایی ترین شکل روابط درحوزه روانشناختی وجامعه شناختی قابل مطالعه می باشد که با توجه به موضوع پایان نامه از بحثهای روانشناسی صرف نظر می کنیم . اما مفاهیم حوزه جامعه شناسی را ادامه خواهیم داد.واز طرفی هر یک ازاین ضمایر فاعلی انواع روابط بخصوصی را ارائه می دهند و از این روابط به خصوص نوع گفتمان نقد وانتقاد بد ست می آیدکه هرکدام درحوزه روانشناسی وجامعه شناسی نتیجه بخصوصی رادارند.این مطالب به عنوان پایه اصلی در چارچوب های نظری جامعه شناسی با دید تخصصی که مورد بررسی بیشترقرارخواهدگرفت. 

گفتمان نقدوانتقاد سیاسی،اجتماعی دریک نظام اجتماعی براساس اصل راههاواهداف

در تبیین نظام  اجتماعی  همانطورکه دکتر تنهایی ۱۴  اشاره  دارند . فکر تشکیل  جامعه ازخردترین سطح تا کلان ترین آن وجودتعدادی از افرادی که به گونه ای مشترک کنش می کنند که لازمه تشکیل چنین گروه اشتراک در سه معنی بنیادی تر است که عبارتند از :

 ۱_ نیازهای مشترک که بدون آن دلیلی برای تشکیل گروه وجود ندارد.

 ۲_ راههای مشترک که بدون آن  رفتار گروهی که خصیصه دیگرگروه  است  وجود نخواهد داشت.

۳_اهداف مشترک که نبود آن سوگیری گروه را نا منظم و ویرانگر خواهد کرد.

                                                         راهها   C.M

                       اهداف CG     ___________________    نیازهاC.N

                                              رابطه ی نیازها،راهها،اهداف

وازنظردکترتنهایی وجود اشتراک در هریک ا زاین سه پایه بین دویاچندگروه حاکی از فرهنگ واحد یا مجموعه اجماع شده ومنطقی است که بنای توافق وقواعداجتماعی راپی ریخته است.واین فرهنگ یا قواعد اجتماعی و همبستگی به وجودآمده  خود ناشی از سه پایه اصلی شکل گیری گروههای اجتماعی است.

پس می توان براساس اصل راهها واهداف نوع گفتمان وروابط بین گروهها را نیز ترسیم کرد. همانطورکه مطرح شدبراساس کنش وگفتمان گروههای عمل کننده (ضمایرفاعلی جمعی)ممکن است سه نوع رابط بین گروهی بوجود آید.

۱_رابطه((ما ))یی :

۱- رابطه گروه((ما))یی که افراد این گروه نیازها،راهها و اهداف مشترک دارند. بحث را با یک مثال آغازمی کنیم تیم فوتبال َA از لیگ برترکشوررادرنظرمی گیریم. دراین تیم تمامی افراد از بازیکن گرفته تا مدیرعامل باشگاه به عنوان یک گروه با قواعد و قوانین اجتماعی وفرهنگ واحد تلاش می کنند که نسبت به نیاز گروهشان از راههای مشترک به هدفشان برسند. و در این گروه روابط افراد بصورت مستقیم ودوطرفه است. در سلسله  مراتب این گروه تمامی برخوردهای تشویقی و تنبیهی اعمال می شودکه دربرخوردهای تنبیهی درون گروهی انتقادیکی از ابزارهای سازنده گروه می باشد.

درچنین وضعیتی زیرسوال بردن فردخطا کاریاعمل خطای گروهی جهت برطرف کردن خطا لازم وضروریست.مثال:وقتی که یک بازیکن دردرون زمین بدبازی کندیامشکلات دیگری به تیم ایجاد کندوظیفه سرمربی این نیست که بگوید آقای بازیکن خواهش  می کنم بد بازی نکن. بلکه سریعا  بازیکن مورد  نظر را از زمین خارج می کند و بازی کن  دیگری را  جایگزین می کند تا تیم آسیب بیشتری  نبیند  این عمل خودش  یک  عمل انتقادی است و از طرف دیگر اگر در چنین گروهی صمیمیت وجود داشته باشدبجاست بازیکنان به خطاهای گروهی انتقادکنند تا اینکه با تلاش گروهی آن عمل خطا برطرف شود . البته چنین شرایط یعنی  انتقاد سازنده  فقط درگروههایی که سوگیری  عقلانی  و حقوقی دارندامکان پذیرمی باشد ولی درگروههایی که مبتنی برسنت وارزشها باشد انتقاد پذیر نیستند و انتقاد را به منزله تخریب افراد یا عمل گروهی تلقی می کنند وکسی که درگروه انتقادکند اورا تردو برخورد های نامناسب با انتقادکننده انجام می دهند . به طور کلی انتقاد درگروههای عقلانی و حقوقی یک امر سازندگی است . و انتقاد عامل  مهم پیشرفت گروههای عقلانی شده است ودرگروههای مبتنی بر سنت وارزشها وانتقادیک عامل تخریب کننده تلقی میشودجالب اینکه یکی ازعوامل عقب ماندگی های گروههای سنتی و ارزشی عدم انتقاد پذیری درون گروهی است.

 ۲_رابطه ((شما))

به گروهی گفته می شودکه تمام اشتراکات یک گروه را دردرون خود دارد. ولی نسبت به گروه ((ما))یک تفاوت اساسی داردآن این که وقتی گروه((ما))و شما نیازپیدا می کنند  برای رسیدن به هدف مشخص با راههای مختلف دریک زمان ،مکان ودر فضای مشخص ارتباط برقرار کنند.

این راههای مختلف دقیقاجداکننده رابطه((ما))و((شما)) است. و همین راههای مختلف نوع گفتمان را نیزدربین گروههای((ما))و((شما))تغییرمی دهدکه این نوع گفتمان رابطه رقابتی به وجود می آورد. که این رقابت بین دوگروه ((ما))  و ((شما)) رانقد می نامیم برای فهم بهتر مطلب مثال:تیمA ((ما)) باشرایطی که مطرح کردیم همراه تیمB ((شما)) لیگ برتری،

نسبت به نیازی که درلیگ برتری داشتندباهدف نتیجه گیری اماهرتیم با راههاوروشهای خودش دریک زمان،مکان ودرفضای مشخص جهت انجام بازی رسمی واردمیدان مسابقه شده اند.دراین بازی ضمن آنکه هردوتیم همراه باسایرعوامل خودتلاش گروهی میکنند. ولی هردوتیم درارتباط موازی ومستقیم نسبت به همدیگرکنش و واکنش نشان می دهند واین عمل نوعی گفتمان عملی است که دوتیم بخاطرداشتن روش مستقل و متمایز ازهم کنار یکدیگربا نیازو هدف مشترک رقابت می کنند و این دوتیم اگرسوگیری عقلانی ، حقوقی داشته باشند نسبت به عملکردهمدیگر حق انتقاد ندارندو هیچ کدام از این تیم ها بازی بد یا خوب رقیب را زیرسوال نمی برد و یا معایب کارخودرابه گروه مقابل نسبت نمی دهدبلکه هرتیم خود انتقادی می کندتامعایب کارش برطرف کند.به عبارتی با انتقاد درون گروهی به سازندگی برسند . اما تیم هایی که سوگیری ارزشی  سنتی داشته باشند.

عملکردخودرافرافکنی می کنند، عملکردضعیف گروه خودشان رابه حریف مقابل نسبت می دهندمثال وقتی که تیمی که باساختارهای سنتی وارزشی شکل گرفته،می بازد،باخت خودراباداورزمین نسبت می دهند وبهانه می آورند تیم مقابل وقت کشی کرده و هزاران دلیل دیگرمی آورندتابه ظاهرازانتقادات اطرافیان خودرهایی یابند.

اما در تیم هایی که سوگیری عقلانی دارند رقابت یک  اصل است و با  رقابت  عملکردحریف راتحت تاثیر قرار می دهندورقیب رابه کنش مناسب وادار می کنند به طور کلی تیم های که سوی گیری عقلانی داشته باشندروابط وگفتمان میان گروهی براصل رقابت استواراست واین رقابت رامی توان به عنوان مفهوم((نقد))تلقی کرددرچنین شرایط رقابت یک اصل سازنده میان گروهی می شود و تیم هایی که سوی گیری ارزشی وسنتی داشته باشند روابط و گفتمان میان گروهی بر اصل انتقاد استوار است نه رقابت.

۳_رابطه ((آنها))

به تک تک گروههایی گفته می شودکه نسبت به گروه((ما))و((شما)) دریک زمان،مکان وفضای مشخص نیاز مشترک دارند اما هدف و راههای مشترک ندارند.

مثال درلیگ برترکشورچند تیم براساس نیازدورهم جمع شده اند تا یک گروه بزرگتررا شکل دهندکه در این گروه  بزرگتر نوع گفتمان روابط رو د ررو نیست بلکه گفتمان وروابط غیرمستقیم ویک طرفه دارند . که این روابط غیرمستقیم و یک طرفه در میان تیم های لیگ برتری نوع گفتمان انتقادی رابه وجود می آورد. و ممکن است هرکدام ازتیم های لیگ نسبت به همدیگرواکنش نشان دهند.درنتیجه تیمی که نمی تواندکنشی ازخود نشان دهدمتضررخواهد شد. مثلا تیمهای A,Bدر یک زمان و مکان و در فضای مشخص بازی می کنند از طرف دیگر باسایر تیم های لیگ برتر نیز هم گروه هستند. این دوتیم هرنتیجه ایکه ازبازی خودکسب کنند،به طورغیرمستقیم برسایر تیم های لیگ تاثیرگذار هستند.همین تاثیرگذاری غیرمستقیم ویک طرفه راگفتمان انتقادی تخریبی می نامیم.

تبیین ارزشی مرتن  برای گفتمان  نقد و انتقاد گروههای سیاسی ، اجتماعی در یک نظام اجتماعی

این مطالب مقدمه بود برای تبیین مرتن از اشکال سازگاری روابط ونقد وانتقاددرگفتمان گروههای سیاسی ، اجتماعی یک جامعه ، برای این موضوعات . ابتدا  نمایه ای از تبیین ارزشی مرتن)۱۵

برای این موضوعات  مطرح  شده  ترسیم می کنیم و سپس هرکدام  از داده های جدولی راتجزیه و تحلیل می کنیم.

 

الف_گروه((ما))یی

گروه  (( ما )) یی درگفتمان سیاسی ، اجتماعی یک جامعه معادل گروههای همنوگرایان یابهنجارها تبیین مرتنی ازاشکال سازگاری است.که گروه با نیازهاوراههای مشترک درچارچوب فرهنگ واحدوبا قواعدوقوانین سیاسی اجتماعی مشخص برای رسیدن به هدف مشخص تلاش
می کند.

در چنین گروهی روابط درون گروهی یک  اصل اساسی می باشد که مرتن  اعتقاد دارد:

(( بهنجارها ،همان اکثریت منقاد، مطیع و بهنجاری هستندکه درتمام ابعاد با فرهنگ کلی جامعه،همراه،همسازو مطابق اند. این گروه که تطابق گرایا همنواگرایان نامیده می شوند.

در رسیدن به اهداف مقبول جامعه از مسیرهایی مجاز خواهند گذشت  و عرف وهنجاری راخواهندپذیرفت،که ازنظرنظام اجتماعی مسلط،مطلوب،مجازو مشروع شناخته شده است. این گروه را می توان تنها گروه((بهنجار))یا normol خطاب نمود)) ۱۶

اما درگروههای((ما))یی نوع روابط درونی و مستقیم می باشد ولی نوع گفتمان  بر حسب تبیین ارزشی و بر،متفاوت خواهد بود.

مثال:دریک نظام اجتماعی حزبی را درنظرمی گیریم که حاکمیت رادردست داردی یا نلاش می کند به قدرت برسد.اگرچنین حزبی براساس عقلانیت شکل گرفته باشداعضای حزب ازرهبری گرفته تا به اعضای عادی حزب،تلاش می کنند ازنظرگفتمان با احزاب مخالف رقابت داشته باشند.

ولی درحزب خودنسبت به اهداف خود با گفتمان بهتر راهها و روشهای مناسب  انتخاب کنند تا خطاهای حزب را  به حداقل برسانند به  عبارتی هر عضو  بطور ارگانیکی وظیفه خاص خودرا انجام  می دهد و در فرایند پیشرفت کار تلاش می کنند تاثیرگذار باشند و لیاقت خودرا نشان دهند و این مهم زمانی اتفاق می افتدکه گفتمان انتقادی بین اعضای حزب حاکم  وجودداشته باشد . یعنی اعضای گروه  به راحتی  بدون  ترس از همدیگر ، معایب درون گروهی راگوشزدکنندتابه سازندگی گروهی برسند.امارابطه درون گروهی حزب مبتنی برارزشها وسنتها باشد.اعضای حزب از رهبری گرفته تا اعضای عادی تلاش می کنند.ازنظرگفتمان نسبت به احزاب مخالف فرافکنی کنند،اکثرمشکلات  خود را ناشی ازعملکرد حزب رقیب می دانند این درحالی است که احزاب ارزشی سنتی  انتقاد درون گروهی را بر نمی تابدوآن را یک عمل تخریبی تلقی می کنند . شاید عمده دلیل این مسئله ناشی از روابط سنتی (مکانیکی) درون گروهی است که وظایف اعضاء به خوبی تقسیم نمی شود.منافع حزب درراستای هدف رهبری گروه می باشد ،عملکردها براساس شایسته سالاری تنظیم نمی شود.آن کس که عاطفه گرایی بیشتر داشته باشد، به منافع بیشتری می رسد. اصولا  احزابی که بر اساس گفتمان ارزشها و سنتها شکل گرفته باشد پیشرفت خوبی نخواهد داشت  همیشه  نظام اجتماعی  را به چالش  می کشانند  به پیشرفت وعقلانیت گروههای رقیب بادیدحسادت وتنگ نظری می نگرد.به جای رقابت با سایر احزاب روش انتقادی  و برخوردی را پیش می گیرند.اما جامعه ای که احزاب بر براساس عقلانیت شکل گرفته باشد رقابت میان احزاب یک اصل اساسی است .

 

ب_ گروههای((شما)) 

درگفتمان سیاسی ، اجتماعی یک جامعه معادل گروههای نوآوران تبیین مرتنی ۱۷   از اشکال سازگاری است.

که چنین گروههایی در چارچوب  فرهنگ واحد و با قواعد و قوانین مشخص سیاسی و جتماعی نیازدارند . برای رسیدن به هدف مشترک باراهها و روشهای مختلف با همدیگر  رقابت کنند ولی نوع گفتمان این گروهها که روابط رودررو موازی دارندبرحسب تبیین ارزشی وبرمتفاوت خواهدبود. مثال: دریک جامعه عقلانی احزابی رادرنظرمی گیریم که یکی حاکم ودیگر احزاب تلاش می کنندبه حکومت برسند.هریک از این احزاب زمانی موفق خواهند شدکه در چارچوب فرهنگ واحد و قواعد و قوانین  مشخص جامعه  اصل  رقابت را پیش گیرند و در فرایند رقابت ضمن تلاش عملی برای رسیدن به هدف مورد نظرشان باید حقوق شهروندی ۱۸ را که شامل حقوق مدنی،حقوق  سیاسی وحقوق اجتماعی است رعایت کرده باشندکه حقوق  شهروندی  عبارت  است  از حقوق  مدنی،حقوق سیاسی و حقوق اجتماعی.

۱_حقوق مدنی : به حقوق فرد وگروه درقانون اطلاق می شودکه شامل آزادی افراد برای زندگی در هر جایی که انتخاب می کنند ، آزادی بیان،آزادی مذهب،حق مالکیت و حق دادرسی یکسان دربرابر قانون.

۲_حقوق سیاسی : حقوقی است که افرادگروهها حق شرکت در انتخاب و انتخاب شدن داشته باشند و هیچ محدودیتی ازنظرجنسیتی و نژادی، مذهبی و نوع نگرش سیاسی اجتماعی نداشته باشند.

۳_حقوق اجتماعی:حقوقی است که افرادوگروهها حق دارند ازحداقل استاندارد رفاه اقتصادی  ،امنیت جانی ، مالی ، شغلی ، بهداشت­_درمان، تامین اجتماعی،حداقل حقوق و دستمزد بر خوردار باشند.

وقتی حقوق شهروندی رعایت شود گفتمان بین احزاب شکل می گیرد و این گفتمان به نقد عملی تبدیل می شود . یعنی این احزاب ضمن احترام  متقابل به روشهای همدیگردر یک رقابت سالم  همانند  بنگاههای  اقتصادی مبتنی بر عقلانیت تلاش می کنند در قبال کسب آراء مردم و رسیدن به  منابع قدرت یا برای حفظ  قدرت  معایب  عملکرد حزبی خودشان راکاهش دهند وکیفیت خدمات حزب خود را نسبت به مردم افزایش دهند . تونیس ۱۹ چنین روابط رانمایانگرجامعه گزلشافت می داندکه ویژگیهای آن رقابت، نفع شخصی،کارآیی،پیشرفت وتخصص می باشد.پس وقتی بین احزاب رقابت سالم  و مبتنی بر رعایت حقوق شهروندی  باشد.باعث  افزایش  نفع گروهها ، کارآیی جامعه،پیشرفت علمی_اقتصادی_سیاسی_اجتماعی می شود،جامعه تخصصی ترمی شود،توانای های نهفته افراددرخدمت جامعه قرارمی گیردو…نکته جالب اینکه یکی ازعوامل اصلی شکل گیری  احزاب درنظام های اجتماعی،گفتمان نقدعملی است که بارعایت حقوق شهروندی که به اصل رقابت تبدیل می شود. بوجود می آمد .

ولی جامعه ای که روابط میان گروهی احزاب مبتنی بر تفکر ارزشی و سنتی باشد حزب حاکم جهت حفظ حاکمیت خود واحزاب دیگر جهت رسیدن به قدرت،به جای گفتمان نقدرقابت آور ازگفتمان  انتقادی استفاده می کنند .که مهمترین دست آورد چنین رفتار میان گروهی قربانی شدن حقوق شهروندی است . یعنی اینکه حزب حاکم حقوق آزادی افراد_گروهها،آزادی بیان،آزادی مذهب،حق مالکیت،حق انتخاب شدن،امنیت جانی_ مالی_شغلی را به مخاطره می اندازد.

وازطرف دیگرحزب حاکم خودرا به عنوان انتخاب شونده وداوردربرابرانتخاب کنندگان قرارمی دهد تاحد اکثر استفاده شخصی را ازمنابع قدرت ببرد.

و احزاب مخالف نیز تلاش می کنندباگفتمان  انتقادی خود تمامی خدمات مثبت احزاب حاکم که یک حقوق شهروندی است به باد فنا گیرند . نمونه بارزآن دولتهای حاکم بعد ازپیروزی جمهوری اسلامی ایران است. که اوج آن رادردوم خرداد سال ۱۳۷۷ مشاهده کردیم . پس چنین رفتاری در یک جامعه یعنی انتقاد میان گروهی باعث  متضرر شدن گروههای سیاسی ، ناکارآمدی حاکمیت نظام اجتماعی، عدم پیشرفت و توسعه علمی _ اقتصادی_ سیاسی _ اجتماعی جامعه با توجه به پتانسیل های  موجود،پایین بودن کیفیت خدمات ارائه شده به جامعه،ازبین رفتن توانای های نهفته افرادجامعه،فرار مغزهاو…میشود

نتیجه می گیریم استفاده ازگفتمان انتقادی به جای گفتمان نقدرقابت آورمیان گروههای سیاسی ، اجتماعی نظام اجتماعی که از فرهنگ واحد و  قوانین و قواعد مشترک سیاسی  واجتماعی استفاده می کنندیکی ازعوامل مهم سنتی بودن همان نظام اجتماعی است و این نابه جا استفاده کردن ازگفتمان  نقد و انتقاد باعث  عقب ماندگی و عدم توسعه سیاسی ، اقتصاد،اجتماعی،فرهنگی و جمعیتی نظام اجتماعی می شود.

ج_ گروههای ((آنها))

درگفتمان سیاسی اجتماعی یک جامعه می توان براساس راههاواهداف مدل تبیین ارزشی مرتن شیوه سازگاری دیگری را نیز ترسیم کرد که به دو دسته عمده تقسیم می شوند.

۱_گروههای کنارروها:

این گروهها براساس نیازی که دارندفرهنگ واحدوقواعد وقوانین سیاسی،اجتماعی،جامعه راپذیرفته اندولی راههاواهداف گروه((ما)) باگروه حاکم را  نمی پذیرند در نتیجه نوع گفتمان میان گروه حاکم وکنار روها انتقادی یک طرفه و تخریبی خواهدبود.که اصولادرنظام اجتماعی مبتنی برعقلانیت گروه حاکم تلاش میکند  درچارچوب قواعدوقوانین اجتماعی حقوق شهروندی گروه کنارروها را محترم شمارد. یعنی اجازه داده می شودگروههای کنارروهاآزادی عمل،آزادی بیان، حق انتخاب شدن، حق انتخاب،روزنامه،متینگ،امنیت جانی_مال _شغلی ،تامین اجتماعی و…داشته باشد. چنین عمل باعث می شودگروه کنارروهاخود به خود منزوی شوند و هیچ بهانه ای برای ابرازوجود نداشته باشنددرنتیجه گروه کنار روها جذب حاکمیت می شود.  ویاخلع سلاح سیاسی می شود.که این عمل گفتمان انتقادی منفی یاتخریب کننده عقلانیت، همانند سم بدون سروصدا وبدون اینکه هزینه کلانی پرداخت شده باشد رفتار گروه  مقابل را تقلیل ونابودمی کند . اما در جوامعی مبتنی برارزشها وسنتها نوع گفتمان وروابط انتقادی ویک طرفه برقرارمی شودوهردوگروه تلاش می کنند همدیگر را بدون اینکه ارتباط مستقیمی  که داشته باشندعمل همدیگرراتخریب کنند.درچنین جوامع اصولاحقوق شهروندی گروه کناررو ازنظرآزادی عمل،آزادی بیان،حق انتخاب شدن، روز نامه، امنیت جانی_ مالی_شغلی ، تامین اجتماعی و… ازطرف گروه حاکم  نادیده گرفته می شود وگاهی حاکمان ارزشگرا گفتمان  انتقادی سختی  را بر علیه کنار روها  را  به تحرک وا دارد و یا جذب گروههای شورشی و یا  بیگانگان کند و یا این گروهها دربرابرتحرکاتی خارجی که بر علیه فرهنگ وارزشها،هنجارهای جامعه صورت گیرد بی تفاوت باقی بمانند.مانندعملکرد مردم عراق در تهاجم آمریکا به کشورشان به خاطر عملکرد و گفتمان انتقادی مبتنی بر سنتهای دولت حاکم، مردم کناررفته و نسبت به سرنوشت ، فرهنگ و…خود بی تفاوت ماندنددرنتیجه آمریکا به راحتی عراق را اشکال کرد .

۲_گروه های  شورشی:

گروهی هستند برحسب نیازی که دارندفرهنگ واحدجامعه مورد نظر را می پذیرند  ولی علاوه بر راههاو اهداف نظام حاکم ، قواعد و قوانین اجتماعی جامعه را نیز رد می کنند.

درنتیجه گفتمان میان گروه حاکم وشورشیها یک طرفه وتخریبی خواه بودکه اصولا هر دوگروه با تمامی نیرو و توان لازم بر علیه همدیگر اقداماتی انجام می دهند در مورد این گروه شورشی ازنظرنظام اجتماعی عقلانیت وهمچنین از نظر نظام اجتماعی سنتی رعایت حقوق شهروندی معنا ندارد.بلکه جهت سرکوب گروه مقابل باتمام قواواردعمل می شود تا آسیبهای بیشتر به جامعه کلان و فرهنگ واحد وارد نشود.

۳_گروه بیگانگان:

می توان گروه خارجیها را نیزدرنظر گرفت که نسبت به گروه اجتماعی ما فقط به خاطر نیازی که دارندروابط گفتمان انتقادی یک طرفه وتخریبی برقرارمی شودکه اصولادر هر دوجریان فکری عقلانی وسنتی همانندشورشیها رفتارمی شود. مثال: براساس نیاز و منافع مشترک در خاور میانه بین کشور های ایران وآمریکا یک روابط گفتمانی برقرار است امااین گفتمان یک طرفه وتخریبی می باشدهردوکشور تلاش می کند با گفتمان انتقادی تخریبی به همدیگر آسیب برسانندویاهمدیگررا ازمیدان خاور میانه بدرکنند.این درحالی است چنین رفتاربین دوکشوربا سایرکشور های دنیا برقرارنیست یعنی کشور های ایران وآمریکا بابسیاری کشورهای دنیا روابط انتقادی تخریبی ندارند. آنچه بحث شد می توان در جدول شماره ۴ خلاصه گردد.

دیدگاه ساخت اجتماعی در مورد گفتمان نقد و انتقاد سیاسی اجتماعی

کلمه ساخت(structure)ازکلمه لاتینs tractura و از فعل straere به معنی ساختن وبناکردن گرفته شده است درقرن نوزدهم هربرت اسپنسر این واژه را از زیست شناسی وام گرفت)۲۰

(دورکیم ازساخت ریخت شناسی گروه سخن می گویدومارکس بحث راساخت (روبنا) وزیرساخت (زیر ساخت) را مطرح می سازد)۲۱

(ماکس وبر،ساخت اجتماعی راطرح منطقی روابط انتزاعی که شالوده یک واقعیت را  تشکیل می دهد)۲۲

ازنظرغلام عباس توسلی (( هرگاه میان عناصرو اجزای یک  مجموعه کلیت ان موردنظراست،رابطه ای نسبتا ثابت وپابرجابرقرارباشد،به مفهوم ساخت می رسیم ازاین رو،ساخت  دارای دووجه خواهدبود . یکی متشکل از عناصر تشکیل دهنده آن و دیگر روابط ثابتی که عناصر ساختی را به یکدیگر مر تبط می سازد)) ۲۳

اما هرکدام از این گروهها در ساخت کلی جامعه در عین رابطه نسبتا پایدار و به صورت ارگانیکی مکمل همدیگرمی باشند.یعنی موجودیت همدیگر را تکمیل می کنند.

مقایسه ساخت اجتماعی نقدوانتقاد با نظریه ساخت لوی اشتروس ازنظر لوی اشتروس ساخت دارای سه خصلت اساسی است.

۱_ساخت همچون منظومه بانظامی است که دگرگونی هرجزآن موجب دگرگونی اجزاء
می شود.

۲_هرساختی می تواند به صورت نمونه های فراوان دیگر از نوع خود تجلی کند.

۳_ساخت،خاصیت پیش بینی دارد.یعنی براین اساس می توان پیش بینی کردکه اگردر یک یاچندعنصرازعناصرساخت تغییراتی پدیدآید،درکل ساخت چه واکنشی پدیدمیآید.

اگرگفتمان نقدوانتقاد را با نظریه لوی اشتروس مقایسه کنیم نتیجه زیر حاصل می شود .

الف : گفتمان نقد وانتقاد از اجزاءمختلف(( انتقاد سازنده¸نقدرقابت آور و انتقادتخریبی)) وباکارکردخاص پدیدارمی شوند.و در یک نظام اجتماعی با هم پیوسته می باشند

ب : تغییر درهرکدام از عناصرگفتمان باعث تغییردردیگر عناصرگفتمان می شود .

ج : پیش بینی نوع گفتمان نسبت به تغییرات در اجزاء گفتمان در آینده امکان پذیر می باشد.پس مشاهده می کنیم گفتمان نقد و انتقاد در میان گروههای سیاسی اجتماعی یک نظام اجتماعی،کلیتی هست که ازاجزاء مختلف((ما، شما،انها)) تشکیل شده و در میان این گروهها رابطه نسبتا ثابت و پایداری برقرار است .  بدین معنی که همانطور که در بحث اصل راههاواهداف گفته شددریک نظام اجتماعی گروههای سیاسی اجتماعی طوری  یار گیری می کنندکه عناصرتشکیل  دهنده((ما،شما،آنها)) وجودداشته باشدو رابطه از طریق گفتمان نقد و انتقاد میان این عناصر تشکیل دهنده برقرار شود.

ازنظردکترتوسلی ((روابط ساختی روابطی هستند میان گروههایی که یک نظام را تشکیل می دهندبنابراین¸منظور مااز ساخت،ترکیب سازمان یافته گروههاست . ساخت اجتماعی یک گروه با مردم،نظام ساختارهای جدا از هم اما متداخل آنهاست)) ۲۵

همانطورکه دراصل راهها و اهداف بیان شد .در یک نظام سیاسی واجتماعی براساس نوع گفتمان گروههایی شکل می گیرند و این گروهها نسبت به  منافع خودشان  با همدیگر دارای رابطه نسبتا پایداری برقرارمی کنندکه ممکن است این روابط مثبت یا منفی باشد.

بازلغت نامه دیگری ساخت را چنین تعریف می کند.

((ساخت اجتماعی یعنی آن دسته از روابط اجتماعی بنیادی که شکل اساسی هرجامعه را تعیین کرده ومحدوده سازمانی ومشروع افراد رابرای کنش اجتماعی تعریف می کند))۲۶ اگر گفتمان نقد و انتقاد را با این نظریه مقایسه کنیم خواهیم دید. روابط اجتماعی که از گفتمان میان گروههای ((ما،شما وآنها)) حاصل می شود شکل اساسی یک جامعه سیاسی را تعیین می کندو محدوده سازمانی و مشروع گروههای سیاسی اجتماعی را ممکن است با سه حالت کنش مستقیم انتقاد سازنده،کنش مستقیم نقد رقابت آوروکنش غیر مستقیم انتقادی تخریبی دریک فرهنگ واحدباقواعدو قوانین اجتماعی تعیین شده مشخص نماید.

پس بطورکلی ازنظرساخت  اجتماعی گفتمان  نقدوانتقادبرمبنای ضمایرفاعلی، گروههای ((ما،شماو آنها))که اجزاء گروههای سیاسی اجتماعی یک جامعه راتشکیل می دهندو این اجزاء دریک جامعه دارای روابط نسبتا پایداری هستندوهرتغییردر هر کدام از  این اجزاء صورت گیرد برسایراجزاءتاثیرگذارهست وساخت چنین جامعه خاصیت پیش بینی دارد. یعنی اگر در یک یا چند عنصر از عناصرساخت شبکه گفتمان تغییراتی پدید آید درکل ساخت شبکه گفتمان چه واکنشی پدید می آید.

دیدگاه کارکرد اجتماعی در مورد گفتمان نقدوانتقاد سیاسی، اجتماعی

ابتدا معنی و مفهوم کارکرد در جامعه شناسی را از دید صاحب نظران بررسی می کنیم و تفکر کارگرایانه،در اصل به وسیله کنت که آن را رابطه نزدیک با دیدگاه کلی جامعه شناسی خوددیدمعمول گردید. نیز تحلیل کار کردی را به عنوان بخش اساسی ازوظایف نظریه پردازی وپژوهش جامعه شناختی تلقی می کرد. اما ظهور کارکردگرایی در شکل امروزی آن به شدت از مطالعات مردم شناسان تاثیر پذیرفت))۲۷

ازنظردکترتنهایی((مهمترین خصوصیت تعریف کارکرد همان فایده ونتیجه ای است که یک واقعه ای اجتماعی برای مجموعه ساخت یا نظام اجتماعی درپی دارد))۲۸

وازنظرمرتن((تحلیل کارکردی یک پدیده وجود یک پدیده یا انجام یک فعل را با میزان فواید و نتایجی که دارد به حساب می آوردیعنی سهمی که در حفظ ثبات در کل جامعه به عهده می گیرد)) ۲۹

گروههای سیاسی اجتماعی که  روابط آنها  در ساختار  اجتماعی  یک جامعه  منطبق بر عقلانیت باشد اصولا به فایده وکارکردهای نقدوانتقاد واقف هستندتلاش می کنند انتقاد درون گروهی تحقق پیداکندچون کارکردسازندگی درون گروهی دارد و عملکردرقیب یاگروه(( شما ))که منافع مشترکی دارند را نقد عملی می کنندکه ازکارکردهای آشکار و پنهان رقابت که منجربه رونق و پیشرفت می شود استفاده کنند . وگروههای (( ما ))ی و ((آنها))که با همدیگر راهها اهداف مشترک ندارند سعی می کنند همدیگر را با انتقادات تخریبی نا کار آمد کنند.

اماگروههای سیاسی اجتماعی که روابط آنها در ساختار اجتماعی یک جامعه  منطبق  بر ارزشها وسنتها باشداز فایده وکارکردهای مفید نقد و انتقاد آگاهی کمتری دارند. معمولا انتقاددرون گروهی را برنمی تابندومنتقدین درون گروهی راکجروی وهنجارشکنی تلقی می کنند .و اصولا مقابل گروههای (گروه شما ) به خاطر ناتوانی دررقابت انتقاد تخریبی می کنندوبه عبارتی مشکلات ناشی از ناتوانی خود فرافکنی می کنند تا درسایه کارکرد انتقادتخریبی نفسی تازه کنند. نکته جالب این که چنین عملکردیعنی فرا فکنی مشکلات ازطرف گروههای(نخبگان)حاکم نسبت به سایرگروهها جامعه ازشدت بسیاری برخوردار است نمونه  بارز این مسئله دولتهای گذشته و حال جمهوری اسلامی ایران است  هرکجا کم آورده اند ادعا کرده انددیگران نمی گذارندکار کنیم.که این مسئله یعنی نا کار آمد بودن گروههای  مدعی که ربطی به مانع تراشی دیگر گروههای سیاسی ندارد اما از نظر راد کلیف براوان۳۰ (برای هرکارکردی سه اصل وجود داردکه عبارتند از :

۱_ اصل وحدت کارکردی : عبارت است از یکپارچگی و هماهنگی همه عناصر سازنده نظام اجتماعی که اختلاف همیشگی را کنار می گذارد.

۲_ اصل عمومیت کارکردی: نه فقط همه چیز درکل به خوبی کار می کند.بلکه عموم چیزها در داخل به خوبی کار می کند  بلکه  عموم چیزها درداخل این کل کاری برعهده دارندیعنی همه چیز درداخل نظام جامعه کارکردی است.

 ۳_ اصل ضرورت کارکردی : یعنی نیاز نظام  به کلیه کارکردهایی  است  که  توسط عناصر متشکله آن انجام می شود و نمی توان از آن صرف نظر کرد هر چند کار کردی در رابطه باسایرکارکردها به حفظ وضع موجود کمک می کند. با توجه به نظریه رادکلیف براون درگفتمان نقد و انتقادسیاسی اجتماعی ((  ما،شما،آنها ))  به عنوان عناصرسازنده یک نظام اجتماعی وحدت کارکردی دارند.یعنی درقالب فرهنگ واحد و قوانین وقواعدسیاسی،اجتماعی هماهنگ شده وازیک پارچگی برخوردا هستند . تا اینکه بتواننداختلافات همیشگی که ناشی ازعدم وحدت درکارکردهامی شود را کناربگذارد .تا همانند ارگانیک بدن انسان هریک ازعناصرسازنده نظام سیاسی اجتماعی کارکردعمومی داشته باشندوضرورت ایجاب می کندکارکردجزء به جزءگروههای سیاسی،اجتماعی که فرهنگ واحد،قواعد و قوانین نظام اجتماعی را قبول کرده اند احترام گذاشته شود . البته نا گفته نماند که در نظام اجتماعی مبتنی برارزشهاوسنتها اصو لادرگفتمان نقدوانتقادگروههای سیاسی اجتماعی حاکم((ما)) سایرگروههای سیاسی اجتماعی را جزو عناصرسازنده  نظام اجتماعی قبول نمی کننددرنتیجه چنین جامعه دچار ناهماهنگی وعدم وحدت کارکردی می شود . واز طرفی گروههای سیاسی اجتماعی حاکم (( ما)) کارکرد عمومی سایرعناصرسازنده نظام اجتماعی رافقط درراستایی منافع خودقبول دارند.وآگاهانه وآشکارا حقوق شهروندی سایرعناصر سازنده نظام اجتماعی را نقض می کنند.البته علاوه بروحدت،عمومیت وضرورت کارکردی که دریک نظام اجتماعی وجود داردمی توان به کارکردهای آشکاروپنهان نیز اشاره کرد.

ازنظرمرتن (کارکردهای آشکارکارکردهایی هستند که برای شرکت کنندگان در نوع ویژه ای ازفعالیت اجتماعی شناخته شده ومورد انتظار است.کارکردهایی پنهان نتایج آن فعالیت هستند که شرکت کنندگان از آن آگاه نیستند)۳۱

درگفتمان نقد و انتقاد یک نظام سیاسی  و اجتماعی  چنین حالتی وجود  دارد . یعنی در نظامهای سیاسی اجتماعی گفتمان نقدوانتقادکارکردهای آشکاروپنهان داردمثال: در یک نظام سیاسی اجتماعی عقلانی وقتی انتخابات صورت می گیرد عناصر سازنده نظام  تلاش می کنندباگفتمان نقدو انتقاد آراء مردم رابه نفع خودشان جذب کنندکه این عمل کارکرد آشکارگفتمان نقدوانتقاد است اما درهمین انتخابات نظام سیاسی اجتماعی حاکم به تمام عناصر سازنده نظام اجازه می دهد درگفتمان نقد و انتقاد شرکت کنند . و نقد و انتقادات خود را به راحتی بیان کنند. عقده های درونی خودشان را تخلیه می کنند. همین خالی کردن عقده های درونی ازکارکردهای پنهان گفتمان نقد و انتقاد می شود.

 دیدگاه نظم اجتماعی در مورد گفتمان نقد و انتقاد سیاسی ،اجتماعی

120,000 ریال – خرید
 

تمام مقالات و پایان نامه و پروژه ها به صورت فایل دنلودی می باشند و شما به محض پرداخت آنلاین مبلغ همان لحظه قادر به دریافت فایل خواهید بود. این عملیات کاملاً خودکار بوده و توسط سیستم انجام می پذیرد.

 جهت پرداخت مبلغ شما به درگاه پرداخت یکی از بانک ها منتقل خواهید شد، برای پرداخت آنلاین از درگاه بانک این بانک ها، حتماً نیاز نیست که شما شماره کارت همان بانک را داشته باشید و بلکه شما میتوانید از طریق همه کارت های عضو شبکه بانکی، مبلغ  را پرداخت نمایید. 

 

مطالب پیشنهادی: برای ثبت نظر خود کلیک کنید ...

براي قرار دادن بنر خود در اين مکان کليک کنيد
به راهنمایی نیاز دارید؟ کلیک کنید


جستجو پیشرفته مقالات و پروژه

سبد خرید

  • سبد خریدتان خالی است.

دسته ها

آخرین بروز رسانی

    دوشنبه, ۱۵ آذر , ۱۳۹۵

اولین پایگاه اینترنتی اشتراک و فروش فایلهای دیجیتال ایران
wpdesign Group طراحی و پشتیبانی سایت توسط دیجیتال ایران digitaliran.ir صورت گرفته است
تمامی حقوق برایdjkalaa.irمحفوظ می باشد.